{"id":204,"date":"2026-01-12T00:41:32","date_gmt":"2026-01-11T23:41:32","guid":{"rendered":"https:\/\/mardeardora.net\/?page_id=204"},"modified":"2026-03-24T23:48:14","modified_gmt":"2026-03-24T22:48:14","slug":"drewkorme","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/","title":{"rendered":"SOBRE MIN"},"content":{"rendered":"<div class=\"et_pb_section_0 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_0 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_0 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_0 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h1 style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: xx-large;\"><strong><span style=\"color: #ffffff;\">A mi\u00f1a historia co mar de ardora<\/span><\/strong><\/span><\/h1>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_1 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_1 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_1 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_1 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h3 style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Mi\u00f1a relaci\u00f3n co mar de ardora non comezou como un proxecto nin como unha b\u00fasqueda consciente. Empezou por casualidade. <\/span><\/h3>\n<h3 style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Unha casualidade absoluta.<\/span><\/h3>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_2 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_2 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_2 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_row_3 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_3 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_row_4 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_4 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_2 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_82_2 ez-toc-wrap-center counter-flat ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\">\n<label class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\"><\/label>\n<span class=\"ez-toc-title-toggle\"><\/span><\/div>\n<nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ez-toc-columns-4' ><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2018\" >2018<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2019\" >2019<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2020\" >2020<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2021\" >2021<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2022\" >2022<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2023\" >2023<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2024\" >2024<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2025\" >2025<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/drewkorme\/#2026\" >2026<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2018\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2018<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_text_3 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Eran as 21:20h do 30 de setembro do <strong data-start=\"626\" data-end=\"634\">2018<\/strong>, atop\u00e1bamonos na <strong data-start=\"651\" data-end=\"708\">praia de Mar de Fora (Fisterra)<\/strong> intentando capturar a V\u00eda L\u00e1ctea a\u00ednda que as nubes estaban complic\u00e1ndoo. Plante\u00e1bamonos marchar, cando por un momento apareciu algo raro nas imaxes: unha <strong data-start=\"753\" data-end=\"778\">mancha azul no mar que parec\u00eda emitir luz propia, <\/strong>nunha rompente en concreto que non v\u00edamos al\u00ed a simple vista nun primeiro momento. Ao revisar as fotograf\u00edas, aquela luz non cadraba con nada que v\u00edramos antes, pero pronto ao meu compa\u00f1eiro lle veu \u00e1 mente esa palabra da que o\u00edramos falar anos atr\u00e1s casi como si de unha lenda se tratase: mar de ardora.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\"> Seguimos fotografando, probando, duvidando\u2026 e pouco a pouco empezamos a percibilo tam\u00e9n cos  ojos. O mar estaba emitindo luz azul con cada onda que romp\u00eda. <\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Non o est\u00e1bamos buscando. Sab\u00edamos que exist\u00eda pero non onde, cando nin por qu\u00e9 suced\u00eda en ese momento. Foi o mar de ardora quen se cruzou no noso cami\u00f1o.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_image_0 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-mar-de-fora-fisterra-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora y V\u00eda L\u00e1ctea en la playa de Mar de Fora en Fisterra, Costa da Morte (Galicia), con una persona sobre las rocas observando el cielo nocturno\" title=\"via-lactea-mar-de-ardora-mar-de-fora-fisterra-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1039\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-mar-de-fora-fisterra-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1039w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-mar-de-fora-fisterra-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x717.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-mar-de-fora-fisterra-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x351.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1039px, 100vw\" class=\"wp-image-1085\" \/><\/span><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_text_4 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">\u00c9 imposible pasar por alto as sensaci\u00f3ns vividas esa noite. O azar quixo que aquela noite de astrofotograf\u00eda frustrada se convertise no detonante na mi\u00f1a mente que far\u00eda que os seguintes meses buscase informaci\u00f3n por t\u00f3dolos medios posibles pra tratar de predecir e volver a encontrarme co mar de ardora.<\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\"><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_5 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_5 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_0_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_0 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_6 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_6 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_1_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_1 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_3 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_7 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_7 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_row_8 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_8 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_5 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\">\n<div class=\"et_pb_text_6 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2019\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2019<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_text_7 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_9 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_9 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_row_10 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_10 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_8 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Chegou 2019, e con el esa b\u00fasqueda obsesiva na rede que me dese a chave. Foron moitas horas de navegacion por p\u00e1xinas sobre ciencia, por art\u00edculos period\u00edsticos, por reportaxes e en ocasi\u00f3ns creo que publireportaxes pagados encubertos.<\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\"><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">\u00bfResultado? Moita informaci\u00f3n pero moi contraditoria, e sobre todo, con pouca base probatoria que a sustentase.<\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\"><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Cheguei a mi\u00f1as propias conclusi\u00f3ns de cales deb\u00edan ser as condici\u00f3ns \u00f3ptimas para encontrarme co mar de ardora de novo a base de cruzar t\u00f3dolos datos recopilados e esperei a que chegase a noite perfecta na que se cumplisen t\u00f3dolos puntos.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Era un 4 de agosto, puxemos rumbo a Nemi\u00f1a (Mux\u00eda), al\u00ed document\u00e1rase anos antes por Rub\u00e9n Prieto e publicado en Que Pasa Na Costa, mi\u00f1as conclusi\u00f3ns dic\u00edan que esa noite se deber\u00eda dar nesa praia, e despois duns minutos al\u00ed e acostumar nosos ollos a oscuridade, a pantalla da c\u00e1mara volviu a regalarnos ese azul el\u00e9ctrico que emanaba das ondas no centro da praia. De novo, despois dun anaco, poidemos velo cos nosos propios ollos.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">La situaci\u00f3n era dif\u00edcilde creer. Fix\u00e9ramos un intento en todo o ver\u00e1n e demos na diana de pleno. Esto f\u00edxome pensar que sab\u00eda \u00e1 perfeci\u00f3n cales eran as condici\u00f3ns id\u00f3neas pra que se dera o mar de ardora. Xa non era solo unha suposici\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">Seguimos comprobando as condici\u00f3ns o resto do ver\u00e1n, pero en ning\u00fan momento dimos con unhas condici\u00f3ns similares, asique descartamos novos intentos.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\"><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_11 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_11 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_1 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-nemina-muxia-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Nemi\u00f1a (Mux\u00eda, Costa da Morte, Galicia) con una persona observando la bioluminiscencia en el mar de noche\" title=\"mar-de-ardora-nemi\u00f1a-muxia--costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-nemina-muxia-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-nemina-muxia-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-nemina-muxia-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1086\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_12 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_12 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_2_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_2 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_13 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_13 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_3_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_3 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_4 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_14 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_14 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_9 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2020\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2020<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_15 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_15 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_10 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1545\" data-end=\"1569\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Todo cambi\u00f3 en <strong data-start=\"1560\" data-end=\"1568\">2020<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1571\" data-end=\"2029\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ese ano, tralos avisos de outras persoas nas redes sociais, como David Trillo co seu Taximar Robinson da Lobeira ou Fins Eirexas publicando en Que Pasa Na Costa,<\/span><span style=\"color: #ffffff;\">despraz\u00e1monos a <strong data-start=\"1651\" data-end=\"1662\">Carnota <\/strong>sin pensalo d\u00faas veces. Al\u00ed encontr\u00e1molo como nunca antes. Co mar totalmente en calma e concentrad\u00edsimo, pod\u00e9ndonos ba\u00f1ar na zona de Caldebarcos. O fen\u00f3meno mostrouse cunha intensidade que non v\u00edramos antes. <strong data-start=\"1740\" data-end=\"1791\">Ba\u00f1\u00e1monos por primeira vez no mar de ardora<\/strong>, y esa experiencia cambiouno todo. Deixou de ser solo observaci\u00f3n ou documentaci\u00f3n: pasou a ser unha vivencia profunda, casi f\u00edsica. Pouco despois axud\u00e1moslle a unha familia que buscaba o mar de ardora pola veira do mar cami\u00f1ando ao largo da praia, e que debido \u00e1 falta de oleaxe e a que portaban una lanterna encendida, result\u00e1balles imposible visualizarlo. Todo cambiou cando lle dixen ao meu compa\u00f1eiro que se metera na auga para mostrarlle a maxia a esa familia. O mar volviuse luz azul no medio da osuridade e a perplexidade de quen o v\u00eda ao mollar as pernas converteuse en berros de adenalina de pais e fillos. Aquela noite entend\u00edn que o mar de ardora non era solo algo fermoso, sen\u00f3n algo capaz de marcar a quen o vive, non s\u00f3 polo que acababa de experimentar en min mesmo, sen\u00f3n tam\u00e9n por estas persoas que tam\u00e9n viviron momentos irrepetibles.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_16 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_16 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_2 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Caldebarcos (Carnota, Costa da Morte, Galicia) iluminando las olas en una noche nublada\" title=\"mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"759\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1087\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_17 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_17 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_11 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non todo foron cousas positivas, tam\u00e9n foi un golpe de realidade. Expl\u00edcome: as condici\u00f3ns eran totalmente opostas \u00e1s que se daban un ano antes en Nemi\u00f1a, o que significaba que o meu pleno do ano anterior fora de pura casualidade, e o m\u00e1is importante, segu\u00eda sin ter nin idea das condici\u00f3ns necesarias pra que se dese o mar de ardora, e pod\u00edamos descartar a pr\u00e1ctica totalidade da indormaci\u00f3n dispo\u00f1ible na rede ata ese momento.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_18 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_18 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_3 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Carnota con las olas bioluminiscentes y el faro de Fisterra iluminando al fondo, Costa da Morte (Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1138\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1138w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x321.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1138px, 100vw\" class=\"wp-image-1089\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_19 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_19 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_12 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As seguintes noites continuamos coa aventura, percorrendo cada d\u00eda 150 km para apreciar a beleza deste fen\u00f3meno. En cada punto desta quilom\u00e9trica praia era distinto. Nalg\u00fans lugares hab\u00eda m\u00e1is rompente, noutros menos, con temperaturas do mar diferentes\u2026 E cada noite con condici\u00f3ns distintas: nunha semana coincid\u00edronnos desde noites totalmente despexadas e en absoluta calma ata aut\u00e9nticas treboadas con aparato el\u00e9ctrico inclu\u00eddo.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Do m\u00e1is peculiar era a reacci\u00f3n dos meus amigos e dalg\u00fans dos meus familiares. Non chegaban a entender que sacrificase as noites de ver\u00e1n entre amigos no noso pobo para arrincar \u00e1s tantas da ma\u00f1\u00e1 e facer 3 horas de coche por algo do que apenas o\u00edran falar e, sobre todo, por algo que nin sequera imaxinaban realmente o que era.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Chegou o xoves, 13 de agosto de 2020, e volvemos un grupo de amigos (os 2 de sempre e uns cantos esc\u00e9pticos), e en canto caeu a noite comecei a percibir que estaba a piques de vivir a maior loucura ata ese momento.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">\u00c9ramos poucos; naquela zona da praia haber\u00eda unhas 20 persoas. A noite pech\u00e1base e as ondas romp\u00edan cunha orde que non vira al\u00ed nas noites anteriores. Ao fondo, grandes ondas desprend\u00edan tal cantidade de luz que se me queimaban as fotos (moi por enriba das luces do pobo de Fisterra cara a un lado ou de Lira cara ao outro).<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Hab\u00eda unha segunda serie de ondas m\u00e1is pr\u00f3ximas \u00e1 beira e unha terceira, de maneira que dende a area se v\u00eda un manto constante de luz azul el\u00e9ctrica. Non s\u00f3 se concentraba ao fondo: v\u00edase dende a propia beira ata onde alcanzaba a vista. Un espect\u00e1culo que nin sequera fora quen de imaxinar nas noites anteriores. <\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A mi\u00f1a cabeza entrou en colapso. Non sab\u00eda que facer: quedar coa c\u00e1mara e documentar todo ao detalle dende a beira? Meterme na auga e deixar a c\u00e1mara facendo un time-lapse soa? Ao final fixen isto \u00faltimo, e foi unha decisi\u00f3n acertada.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Puiden comprobar como o mar de ardora me envolv\u00eda ao ba\u00f1arme. Como milleiros de punti\u00f1os de luz azul parpadeaban con cada movemento, como se me quedaban pegados \u00e1 pel, \u00e1 roupa\u2026 A sensaci\u00f3n era indescritible.\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por outra banda, a diferenza das noites anteriores, a temperatura da auga era absurdamente alta; fac\u00edase m\u00e1is dif\u00edcil sa\u00edr da auga ca entrar.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E chegou un dos momentos cume da noite, ese instante no que me deu por deixarme flotar boca arriba, un momento que s\u00f3 romp\u00eda algunha pequena onda, e no medio de tal cl\u00edmax da natureza p\u00faxenme a observar o ceo, fix\u00e1ndome no anaco de ceo que hab\u00eda al\u00ed, na V\u00eda L\u00e1ctea e na enorme cantidade de estrelas fugaces que se estaban vendo. Estabamos no pico das Perseidas, co ceo completamente limpo e con l\u00faa nova.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non sei se marchei m\u00e1is contento polo que acababa de vivir, por telo compartido con alg\u00fans dos meus amigos que me miraban como un tolo horas antes e que, despois diso, afirmaban que acababan de vivir un dos mellores momentos das s\u00faas vidas, ou por descubrir que algo as\u00ed puidese existir neste mundo; non o sei. P\u00f3\u00f1enseme os pelos de punta agora mesmo, case 6 anos despois, s\u00f3 con recordalo.<\/span><span style=\"color: #ffffff;\"><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_20 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_20 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_4 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-.jpg\" alt=\"Persona en el mar de ardora en la playa de Carnota con olas bioluminiscentes, cielo estrellado y el faro de Fisterra al fondo, Costa da Morte (Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme--980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme--480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1091\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_21 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_21 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_13 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A partir de ese momento comecei a <strong data-start=\"2064\" data-end=\"2096\">compartilo m\u00e1is abertamente<\/strong>. A explicar onde, cando e c\u00f3mo observalo. E ent\u00f3n sucedeu algo inesperado: <strong data-start=\"2178\" data-end=\"2211\">as mensaxes multiplic\u00e1ronse<\/strong>Primeiro ducias, despois centos. Persoas de toda Galicia \u2014e de f\u00f3ra\u2014 quer\u00edan velo, entendelo, vivilo. Sen darme conta, estaba asumindo un papel de referencia, axudando a outros a achegarse ao fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Chegou o venres, d\u00eda no que respond\u00edn centos de mensaxes no meu Instagram de persoas interesadas en poder ver o fen\u00f3meno. Ao chegar \u00e1 praia hab\u00eda unha cantidade considerable de xente. A gran maior\u00eda comport\u00e1ndose de maneira c\u00edvica, tranquila, sentada na area observando.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O que sucedeu esa noite foi tan sorprendente como decepcionante. O mar de ardora volveu, pero non foi nin unha d\u00e9cima parte do que vivimos a noite anterior. Era algo dif\u00edcil de entender, xa que a priori as condici\u00f3ns meteorol\u00f3xicas e mar\u00edtimas eran id\u00e9nticas.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Moita xente marchou decepcionada, pero ese momento f\u00edxome entender que non hai que esperar a outro d\u00eda, a outro momento. O mar de ardora vese cando aparece, sen garant\u00eda de cando, canto nin onde vai aparecer ou desaparecer.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un sabor amargo para moitas persoas, pero eu sentinme infinitamente agradecido, m\u00e1is a\u00ednda, polo vivido a noite anterior.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_22 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_22 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_5 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-3.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Carnota en una noche nublada con cielo estrellado y reflejos de luz en la arena h\u00fameda, Costa da Morte (Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-3\" width=\"1139\" height=\"759\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-3.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-3-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-playa-carnota-costa-da-morte-galicia-drewkorme-3-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1092\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_23 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_23 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_4_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_4 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_24 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_24 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_5_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_5 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_5 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_25 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_25 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_14 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2021\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2021<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_26 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_26 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_15 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"465\" data-end=\"950\">Comezaba o ver\u00e1n. Era comezos de xullo de 2021, concretamente o d\u00eda 7.<br data-start=\"542\" data-end=\"545\" \/>El pron\u00f3stico meteorol\u00f3gico anunciaba nubes durante la noche, aunque la realidad fue muy distinta: las previsiones no se cumplieron y el cielo se mantuvo despejado. C\u00e1mara en mano, decidimos salir. Aquella noche no busc\u00e1bamos el mar de ardora. \u00cdbamos a estrenar mi nuevo <em data-start=\"863\" data-end=\"877\">star tracker<\/em> en O Roncudo e intentar capturar la V\u00eda L\u00e1ctea, como tantas otras veces.<\/p>\n<p data-start=\"952\" data-end=\"1324\">Mentres o equipo fotogr\u00e1fico traballaba s\u00f3, deixei pasar os minutos observando o horizonte. Foi ent\u00f3n cando algo me chamou a atenci\u00f3n: unha onda, a varios centos de metros, parec\u00eda iluminarse brevemente. Pod\u00eda ser calquera cousa. Un reflexo da contaminaci\u00f3n lum\u00ednica de Laxe. Unha ilusi\u00f3n \u00f3ptica. Ou simplemente cansazo.<br data-start=\"1276\" data-end=\"1279\" \/>Pero hab\u00eda unha \u00fanica forma de sa\u00edr de d\u00fabidas.<\/p>\n<p data-start=\"1326\" data-end=\"1598\">Coll\u00edn a mi\u00f1a c\u00e1mara secundaria, a mi\u00f1a vella Canon 6D, monteille un obxectivo zoom e disparei cara aquela rompente afastada. Bastaron trinta segundos de exposici\u00f3n para despexar calquera d\u00fabida. Al\u00ed estaba.<br data-start=\"1525\" data-end=\"1528\" \/><strong data-start=\"1528\" data-end=\"1598\">O mar de ardora estaba a darse no Roncudo. Ao lado da mi\u00f1a casa.<\/strong><\/p>\n<p data-start=\"1600\" data-end=\"1616\">Non o pod\u00eda creer.<\/p>\n<p data-start=\"1618\" data-end=\"1854\">Avisei a un pequeno grupo de amigos e despraz\u00e1monos ata o faro. Dende al\u00ed, o espect\u00e1culo era a\u00ednda m\u00e1is evidente: m\u00faltiples rompentes ilumin\u00e1banse de azul el\u00e9ctrico na escuridade. O fen\u00f3meno non s\u00f3 estaba presente, estaba vivo.<\/p>\n<p data-start=\"1856\" data-end=\"2247\">A\u00ednda as\u00ed, non me conformeI. Prop\u00faxenlles intentar algo m\u00e1is. Probar sorte nalgunha praia pr\u00f3xima e repetir, quizais, a experiencia que viviramos o ver\u00e1n anterior en Carnota. Probamos varias sen \u00e9xito. A noite avanzaba, o cansazo empezaba a pesar e xa estabamos de volta para a casa cando, case por impulso, tomei unha \u00faltima decisi\u00f3n: xirar no \u00faltimo momento cara \u00e1 praia da Ermida.<\/p>\n<p data-start=\"2249\" data-end=\"2279\">Eran as tres da madrugada.<\/p>\n<p data-start=\"2281\" data-end=\"2583\">A praia da Ermida non adoita ser un lugar agradecido para este tipo de fen\u00f3menos. Co mar en calma apenas hai rompente, e cando a hai adoita concentrarse na beira. Ademais, a contaminaci\u00f3n lum\u00ednica do porto de Corme dificulta calquera observaci\u00f3n. Non era, nin moito menos, o escenario ideal.<\/p>\n<p data-start=\"2585\" data-end=\"2718\">Unha primeira onda f\u00edxonos dubidar mentres nos achegabamos \u00e1 beira. Nada claro.<br data-start=\"2665\" data-end=\"2668\" \/>Pero a segunda\u2026 a segunda non deixou lugar a d\u00fabidas.<\/p>\n<p data-start=\"2720\" data-end=\"2822\">Os meus amigos a\u00ednda non o viran, pero eu si. E t\u00edveno claro ao instante.<br data-start=\"2795\" data-end=\"2798\" \/><strong data-start=\"2798\" data-end=\"2822\">Hab\u00eda mar de ardora.<\/strong><\/p>\n<p data-start=\"2824\" data-end=\"3091\">Empecei a desprenderme da roupa ante a mirada at\u00f3nita do resto. Cando me viron entrar na auga, vi\u00f1eron detr\u00e1s, e ent\u00f3n todo se desatou. Cada movemento acend\u00eda o mar baixo os nosos corpos. A beira brillaba. A auga respond\u00eda. A noite volveuse irreal.<\/p>\n<p data-start=\"3093\" data-end=\"3108\">Non o cr\u00eda.<\/p>\n<p data-start=\"3110\" data-end=\"3291\">Estabamos ba\u00f1\u00e1ndonos no mar de ardora \u00e1s tres da madrugada, no meu pobo natal, a poucos minutos da casa.<br data-start=\"3223\" data-end=\"3226\" \/>Un regalo dif\u00edcil de asimilar.<br data-start=\"3256\" data-end=\"3259\" \/>Un momento imposible de olvidar.<\/p>\n<p data-start=\"3293\" data-end=\"3361\">E, sin sabelo a\u00ednda, <strong data-start=\"3317\" data-end=\"3360\">o comezo do ano que o cambiar\u00eda todo<\/strong>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_27 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_27 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_6 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-ermida-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora y V\u00eda L\u00e1ctea en la playa de A Ermida (Corme, Costa da Morte, Galicia) con ba\u00f1istas en el agua y bioluminiscencia en las olas\" title=\"via-lactea-mar-de-ardora-ermida-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1175\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-ermida-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1175w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-ermida-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x634.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/via-lactea-mar-de-ardora-ermida-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x310.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1175px, 100vw\" class=\"wp-image-1093\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_28 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_28 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_16 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"423\" data-end=\"646\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela foi s\u00f3 a primeira noite de moitas.<\/span><br data-start=\"467\" data-end=\"470\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda non era consciente de que os cinco d\u00edas vividos o ano anterior en Carnota \u00edan quedar completamente eclipsados polo que estaba a piques de suceder no ver\u00e1n de 2021.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"648\" data-end=\"940\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As noites seguintes continuamos acheg\u00e1ndonos \u00e1 praia da Ermida, \u00e1 praia do Osmo e \u00e1 Furna. Ao principio eramos os de sempre, pero pouco a pouco comezaron a sumarse veci\u00f1os da zona. Cada noite eramos alg\u00fans m\u00e1is. A voz empezou a correr. O fen\u00f3meno estaba al\u00ed\u2026 e xa se sab\u00eda.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"942\" data-end=\"1181\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E, de s\u00fapeto, tal e como chegara, desapareceu.<\/span><br data-start=\"989\" data-end=\"992\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Durante varias noites non quedou nin rastro do mar de ardora. Nada. Aquilo devolveunos \u00e1 realidade: non hab\u00eda control, non hab\u00eda garant\u00edas, non hab\u00eda forma de forzalo. S\u00f3 quedaba agardar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1183\" data-end=\"1509\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Uns d\u00edas m\u00e1is tarde volveu aparecer, esta vez en Rebordelo, Area das Vacas e en Balar\u00e9s. E a partir dese momento algo cambiou. O fen\u00f3meno comezou a intensificarse pouco a pouco. Amos\u00e1base cada vez m\u00e1is concentrado, m\u00e1is brillante, m\u00e1is estendido. Xa non era algo puntual nin localizado. Comezaba a manifestarse en moitas m\u00e1is zonas da nosa costa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1511\" data-end=\"1544\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi ent\u00f3n cando todo explotou.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1546\" data-end=\"1997\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora viralizouse nas redes sociais e milleiros de persoas comezaron a desprazarse cada noite ata as praias. As mensaxes multiplic\u00e1ronse. Centos cada d\u00eda. Instagram converteuse nunha avalancha constante de preguntas, horarios, localizaci\u00f3ns, d\u00fabidas. Tentaba responder a todo, pero pronto volveuse imposible. Chegou un punto no que a xente comezou incluso a escribirlles aos meus amigos, porque contactar comigo xa se volv\u00eda complicado.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_29 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_29 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_7 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-area-das-vacas-cabana-de-bergantinos-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Dos personas ba\u00f1\u00e1ndose en el mar de ardora en Area das Vacas, Cabana de Berganti\u00f1os, con olas bioluminiscentes iluminando el agua en la Costa da Morte, Galicia\" title=\"mar-de-ardora-area-das-vacas-cabana-de-berganti\u00f1os-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-area-das-vacas-cabana-de-bergantinos-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-area-das-vacas-cabana-de-bergantinos-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-area-das-vacas-cabana-de-bergantinos-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1064\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_30 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_30 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_17 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"406\" data-end=\"741\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Mentres tanto, seguiamos document\u00e1ndoo sen parar.<\/span><br data-start=\"457\" data-end=\"460\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Houbo unha ma\u00f1\u00e1, a comezos de agosto, na que baixei da casa e, nada m\u00e1is pisar a r\u00faa, percib\u00edn un cheiro a mar intens\u00edsimo. Un cheiro denso, moi caracter\u00edstico, que non acababa de cadrarme. Non era o cheiro habitual do mar tras un temporal nin o das algas na beira. Era outra cousa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"743\" data-end=\"1457\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao achegarme ao paseo mar\u00edtimo entendino todo. A auga presentaba un ton marr\u00f3n uniforme, espeso, case irreal. Xer\u00e1rase unha enorme marea vermella na r\u00eda. Aquel cheiro provi\u00f1a directamente da auga. Naquel momento a\u00ednda non ti\u00f1a co\u00f1ecementos suficientes para identificar o organismo responsable, pero co tempo comprend\u00edn que se trataba principalmente de <em data-start=\"1109\" data-end=\"1132\">Alexandrium tamarense<\/em>, un dos dinoflaxelados responsables do mar de ardora na nosa costa. A\u00ednda as\u00ed, ao ba\u00f1arnos tam\u00e9n era evidente a presenza de <em data-start=\"1267\" data-end=\"1290\">Noctiluca scintillans<\/em>, igual que xa acontecera en xullo. O fen\u00f3meno non era simple nin \u00fanico: conviv\u00edan especies, condici\u00f3ns e momentos distintos dentro dun mesmo ver\u00e1n extraordinario.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1459\" data-end=\"1773\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquel ver\u00e1n non s\u00f3 o vivimos: document\u00e1molo sen descanso.<\/span><br data-start=\"1527\" data-end=\"1530\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Fomos os primeiros en documentar o mar de ardora en Galicia, e ademais fix\u00e9molo de forma continuada. Non se tratou dunha noite illada nin dunha casualidade puntual, sen\u00f3n dun seguimento case diario do fen\u00f3meno en m\u00faltiples localizaci\u00f3ns.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1775\" data-end=\"2185\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Os primeiros rexistros comezaron a circular en medios como <em data-start=\"1835\" data-end=\"1854\">Que Pasa na Costa<\/em>, <em data-start=\"1856\" data-end=\"1866\">GCiencia<\/em> e posteriormente na Televisi\u00f3n de Galicia. Esa difusi\u00f3n medi\u00e1tica, unida ao poder das redes sociais, fixo que o fen\u00f3meno se expandise como nunca antes. O mar de ardora deixou de ser algo que \u201calgunha vez se viu\u201d para converterse nun acontecemento que milleiros de persoas quer\u00edan comprender, presenciar e vivir.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_31 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_31 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_0 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Drewkorme \u2013 Mar de Ardora en Galicia | Telexornal da TVG (29\/08\/2021)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/JAeUpEsTUG0?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_text_18 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"208\" data-end=\"316\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A \u00faltima noite chegou o <strong data-start=\"233\" data-end=\"260\">6 de setembro de 2021<\/strong>.<\/span><br data-start=\"261\" data-end=\"264\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Como se o ver\u00e1n se negase a marchar en silencio.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"318\" data-end=\"645\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora volveu aparecer unha vez m\u00e1is, pero aquela noite non estaba s\u00f3. Unha <strong data-start=\"405\" data-end=\"432\">gran tormenta el\u00e9ctrica<\/strong> form\u00e1base no horizonte. Relampos iluminaban o ceo mentres o mar respond\u00eda abaixo con destelos azuis, coma se ambos fen\u00f3menos dialogasen por \u00faltima vez antes do final. O ceo rux\u00eda. O oc\u00e9ano ard\u00eda. E n\u00f3s vivi\u00e1molo dende o Faro Roncudo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"647\" data-end=\"725\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era o peche perfecto.<\/span><br data-start=\"670\" data-end=\"673\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Non s\u00f3 dunha tempada, sen\u00f3n dun cap\u00edtulo vital.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"727\" data-end=\"1099\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquel ver\u00e1n entend\u00edn que o mar de ardora non era unicamente un fen\u00f3meno natural extraordinario, sen\u00f3n algo capaz de unir ciencia, emoci\u00f3n, risco, beleza e comunidade. Algo que pasara de ser unha casualidade captada por unha c\u00e1mara a converterse nun relato compartido por milleiros de persoas. Algo que me cambiara a forma de mirar o mar\u2026 e de mirarme a min mesmo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1101\" data-end=\"1430\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando a tormenta se impuxo definitivamente e o azul desapareceu baixo as ondas, souben que aquel ano non se repetir\u00eda xamais. Que fora testemu\u00f1a \u2014e narrador\u2014 de algo irrepetible. Non porque eu o provocase, sen\u00f3n porque estiven al\u00ed, noite tras noite, observando, documentando e compartindo o que o mar decid\u00eda ofrecer.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1432\" data-end=\"1527\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O ver\u00e1n de 2021 marcou un antes e un despois.<\/span><br data-start=\"1478\" data-end=\"1481\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Para o mar de ardora en Galicia.<\/span><br data-start=\"1514\" data-end=\"1517\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">E para min.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_image_8 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-balares-ponteceso-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Persona sentada sobre una roca observando el mar de ardora en la playa de Balares (Ponteceso, Costa da Morte, Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-balares-ponteceso-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-balares-ponteceso-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-balares-ponteceso-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-balares-ponteceso-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1094\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_32 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_32 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_6_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_6 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_33 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_33 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_7_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_7 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_6 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_34 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_34 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_19 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2022\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2022<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_35 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_35 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_20 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"434\" data-end=\"727\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois do ver\u00e1n de 2021, calquera expectativa era imposible de soster.<\/span><br data-start=\"510\" data-end=\"513\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Foi un ano desbordado, intenso, case irreal. E quizais por iso, 2022 chegou cunha lecci\u00f3n clara dende o primeiro momento: <strong data-start=\"640\" data-end=\"726\">o mar de ardora non responde \u00e1 memoria, nin \u00e1 fama, nin \u00e1s ganas de repetir<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"729\" data-end=\"1011\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante gran parte do ano e do ver\u00e1n, o fen\u00f3meno simplemente non apareceu. As noites pasaban unha tras outra sen rastro de bioluminiscencia. As condici\u00f3ns parec\u00edan favorables nalg\u00fans momentos, pero o mar permanec\u00eda escuro, silencioso, alleo a todo o vivido o ano anterior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1013\" data-end=\"1034\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi un ano de espera.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1036\" data-end=\"1090\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por\u00e9n, houbo un episodio que rompeu ese silencio.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_36 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_36 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_9 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-.jpg\" alt=\"Mar de ardora en distintas rompientes en el Faro Roncudo (Corme, Costa da Morte, Galicia) bajo cielo estrellado\" title=\"mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-\" width=\"1013\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-.jpg 1013w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme--980x735.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme--480x360.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1013px, 100vw\" class=\"wp-image-1096\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_37 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_37 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_21 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1092\" data-end=\"1437\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"1095\" data-end=\"1109\">18 de maio<\/strong>, despois de comer, fun dar un paseo ata o <strong data-start=\"1157\" data-end=\"1178\">Faro Roncudo<\/strong>, como tantas outras veces. Ao chegar \u00e1 altura do faro, golpeoume un cheiro moi concreto, intenso, inconfundible. Un cheiro que reco\u00f1ec\u00edn ao instante. Era o mesmo que percibira meses antes, en agosto, durante a gran marea vermella na r\u00eda de Corme e Laxe.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1439\" data-end=\"1464\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquel cheiro non era casual.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1466\" data-end=\"1912\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Esa mesma noite decid\u00edn volver, c\u00e1mara en man, para probar sorte. Coment\u00e1rao cunha amiga pola tarde entre risas, xa que no fondo algo me dic\u00eda que a mi\u00f1a cabeza quer\u00eda cazar o mar de ardora por riba das s\u00faas posibilidades e, a\u00ednda por riba, a mediados de maio, sen ning\u00fan rexistro anterior documentado nesta zona nesas datas. Non hab\u00eda avisos, non hab\u00eda redes ardendo, non hab\u00eda expectativas. S\u00f3 intuici\u00f3n, experiencia acumulada e unhas ganas desmedidas de volver atoparme co mar ardendo. E o mar respondeu. <strong data-start=\"1658\" data-end=\"1700\">O mar de ardora apareciu con claridade<\/strong>, e puidemos documentalo de cheo. Daquela noite existen imaxes que hoxe forman parte desta web (a anterior e a seguinte) como testemu\u00f1o de que, mesmo nos anos m\u00e1is silenciosos, o fen\u00f3meno segue a\u00ed para quen sabe escoitalo.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_38 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_38 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_10 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora con el Faro Roncudo iluminando la costa en Corme (Costa da Morte, Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-roncudo-corme-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1097\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_39 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_39 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_8_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_8 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_40 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_40 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_9_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_9 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_7 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_41 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_41 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_22 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2023\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2023<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_42 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_42 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_23 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"200\" data-end=\"241\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O ano 2023 comezou antes do esperado.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"243\" data-end=\"520\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Na <strong data-start=\"249\" data-end=\"278\">noite do 1 ao 2 de xu\u00f1o<\/strong>, captamos o mar de ardora na praia de <strong data-start=\"321\" data-end=\"334\">Rebordelo<\/strong>Non foi froito dunha certeza nin dun aviso claro: simplemente iamos probando sorte en distintos puntos da costa, como tantas outras veces, despraz\u00e1ndonos sen unha localizaci\u00f3n fixa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"522\" data-end=\"544\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E esa noite, apareceu.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"546\" data-end=\"895\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O fen\u00f3meno foi <strong data-start=\"562\" data-end=\"578\">intermitente<\/strong>, irregular, sen unha continuidade clara, pero o suficientemente evidente como para confirmar que o mar de ardora regresara. Durante os d\u00edas seguintes, <strong data-start=\"738\" data-end=\"762\">ata o 10 de xu\u00f1o<\/strong>, puidemos seguir v\u00e9ndoo en distintos momentos e localizaci\u00f3ns, tanto en Rebordelo como en <strong data-start=\"855\" data-end=\"864\">Corme<\/strong> na <strong data-start=\"873\" data-end=\"894\">praia da Ermida<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"897\" data-end=\"1066\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non foi un episodio masivo nin encadeado como noutros anos, pero si o bastante consistente como para permitir algo especial:<\/span><br data-start=\"1022\" data-end=\"1025\" \/><span style=\"color: #ffffff;\"><strong data-start=\"1025\" data-end=\"1065\">disfrutalo con calma e en intimidade<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"897\" data-end=\"1066\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><\/span><\/p>\n<p data-start=\"897\" data-end=\"1066\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Gracias ao noso amigo <strong data-start=\"1092\" data-end=\"1122\">Marcos Lois, de Galifornia<\/strong>, poidemos facer <strong data-start=\"1138\" data-end=\"1176\">paddle surf sobre o mar de ardora<\/strong>, unha experiencia \u00fanica que vivimos cun grupo reducido de amigos, sen pr\u00e9sas, sen ru\u00eddo e lonxe das multitudes. Momentos as\u00ed non precisan ser espectaculares para quedar gravados.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"897\" data-end=\"1066\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_43 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_43 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_1 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora en Rebordelo y A Ermida \ud83d\udd25\ud83c\udf0a (1 y 2\/06\/2023 \u00b7 Cabana de Berganti\u00f1os &amp; Corme, Galicia)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/kN_Hy9avDF8?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_44 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_44 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_24 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1360\" data-end=\"1579\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Tras documentalo e publicalo, varios medios volveron facerse eco do fen\u00f3meno, entre eles <strong data-start=\"1456\" data-end=\"1477\">Que Pasa na Costa<\/strong> e <strong data-start=\"1480\" data-end=\"1492\">GCiencia<\/strong>. Un a\u00f1o m\u00e1is \u2014e xa era o <strong data-start=\"1518\" data-end=\"1541\">terceiro consecutivo<\/strong>\u2014 fomos <strong data-start=\"1550\" data-end=\"1578\">os primeiros en contalo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1581\" data-end=\"1645\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora hab\u00eda volvera.<\/span><br data-start=\"1611\" data-end=\"1614\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">E, unha vez m\u00e1is, est\u00e1bamos al\u00ed.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_45 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_45 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_2 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora en Rebordelo \ud83d\udd25\ud83c\udf0a (09\/06\/2023 \u00b7 Cabana de Berganti\u00f1os, Galicia)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/VJMk5xOiuP8?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_46 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_46 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_25 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"576\" data-end=\"774\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Tras aquel comezo de xu\u00f1o, o ver\u00e1n avanzou con incerteza. O mar de ardora xa non se amosaba con facilidade e, para volver atopalo, era necesario explorar novas formas de achegarse a el.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"776\" data-end=\"1050\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A <strong data-start=\"779\" data-end=\"808\">noite do 6 ao 7 de xullo<\/strong>, sa\u00edmos a probar sorte en embarcaci\u00f3n xunto ao meu amigo <strong data-start=\"866\" data-end=\"882\">David Trillo<\/strong>, da <strong data-start=\"887\" data-end=\"918\">Taximar Robinson da Lobeira<\/strong>. Recorremos <strong data-start=\"931\" data-end=\"959\">toda a r\u00eda de Corcubi\u00f3n<\/strong>, sin resultados en canto a mar de ardora, pero vivindo unha experiencia que marcar\u00eda ese ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"776\" data-end=\"1050\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por primeira vez puiden <strong data-start=\"1073\" data-end=\"1098\">pisar a isla Lobeira<\/strong>, tanto de noite \u2014coa L\u00faa chea\u2014 como de d\u00eda, tralo amencer. Vimos <strong data-start=\"1169\" data-end=\"1209\">sair o sol polo faro de Fisterra<\/strong>, visitamos a formaci\u00f3n rochosa co\u00f1ecida como <strong data-start=\"1255\" data-end=\"1268\">O Centolo<\/strong>, avistamos <strong data-start=\"1280\" data-end=\"1292\">golfi\u00f1os<\/strong> e percorremos un mar salvaxe e aberto. Aquela noite non houbo bioluminiscencia, pero deixou claro que, mesmo cando o fen\u00f3meno non aparece, o mar segue regalando momentos extraordinarios.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_47 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_47 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_11 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC8026-Editar-scaled.jpg\" title=\"_DSC8026-Editar\" width=\"2560\" height=\"1707\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC8026-Editar-scaled.jpg 2560w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC8026-Editar-1280x854.jpg 1280w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC8026-Editar-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC8026-Editar-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 2560px, 100vw\" class=\"wp-image-849\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_48 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_48 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_26 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1552\" data-end=\"1858\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A <strong data-start=\"1555\" data-end=\"1585\">noite do 6 ao 7 de agosto<\/strong>, regresei a <strong data-start=\"1597\" data-end=\"1608\">Carnota<\/strong>, esta vez acompa\u00f1ado por quen daquela era unha amiga e hoxe \u00e9 a mi\u00f1a parella. Pasamos un anaco m\u00e1xico xuntos, sentados na area, e al\u00ed, de forma <strong data-start=\"1753\" data-end=\"1766\">moi tenue<\/strong>, volvimos percibir o fen\u00f3meno. Non foi unha noite intensa, pero si \u00edntima e significativa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1860\" data-end=\"1910\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A verdadeira noite chegou <strong data-start=\"1885\" data-end=\"1909\">do 7 ao 8 de agosto<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1912\" data-end=\"2243\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">De novo a bordo do <strong data-start=\"1933\" data-end=\"1944\">Taximar<\/strong>, xunto a David Trillo, emprendemos unha das rutas m\u00e1is espectaculares de todo o ano. Captamos a <strong data-start=\"2044\" data-end=\"2080\">V\u00eda L\u00e1ctea dende a illa Lobeira<\/strong>, vimos <strong data-start=\"2088\" data-end=\"2124\">sair a L\u00faa polo Monte Lindo<\/strong>, e navegamos por distintos puntos da costa como <strong data-start=\"2176\" data-end=\"2185\">Gures<\/strong>, o <strong data-start=\"2190\" data-end=\"2215\">faro Carrumeiro Chico<\/strong> e zonas abertas ao oc\u00e9ano.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_49 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_49 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_27 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"2245\" data-end=\"2722\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite, adem\u00e1is, <strong data-start=\"2268\" data-end=\"2291\">escoitamos baleas<\/strong>, mentres o mar de ardora nos acompa\u00f1aba durante boa parte do percorrido. O fen\u00f3meno amosouse de formas moi distintas:<\/span><br data-start=\"2415\" data-end=\"2418\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">no <strong data-start=\"2421\" data-end=\"2437\">Cabo da Nasa<\/strong> e preto de <strong data-start=\"2449\" data-end=\"2460\">Estorde<\/strong>, aparec\u00eda cunha textura m\u00e1is <strong data-start=\"2491\" data-end=\"2504\">granulada<\/strong>, o que nos fac\u00eda pensar nunha combinaci\u00f3n de <strong data-start=\"2552\" data-end=\"2577\">Noctiluca scintillans<\/strong> con <strong data-start=\"2582\" data-end=\"2607\">Alexandrium tamarense<\/strong>;<\/span><br data-start=\"2608\" data-end=\"2611\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">mentres que na <strong data-start=\"2630\" data-end=\"2644\">r\u00eda de Cee<\/strong> present\u00e1base totalmente <strong data-start=\"2670\" data-end=\"2682\">disolto<\/strong>, evidenciando a ausencia de noctiluca.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2724\" data-end=\"2775\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi unha noite larga, intensa e dif\u00edcil de asimilar.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_50 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_50 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_3 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"MAR DE ARDORA RIA DE CORCUBI\u00d3N, TAXIMAR ROBINSON DAS LOBEIRAS - \ud83d\udcf9DREWKORME\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/AVdoL60OJ6U?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_51 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_51 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_28 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Sen case dormir, <strong data-start=\"2796\" data-end=\"2825\">\u00e1 ma\u00f1\u00e1 do 8 de agosto<\/strong> acud\u00edn directamente a unha <strong data-start=\"2851\" data-end=\"2875\">entrevista coa TVG<\/strong>, a\u00ednda coa adrenalina da noite anterior. A partir de ese momento, o fen\u00f3meno volviu a ocupar titulares e pantallas, e <strong data-start=\"3003\" data-end=\"3059\">moita m\u00e1is xente comenzou a concentrarse nas praias<\/strong> para intentar contemplalo. Unha vez m\u00e1is, regresaron as <strong data-start=\"3116\" data-end=\"3160\">avalanchas de mensaxes nas redes sociais<\/strong>, imposibles de atender unha a unha.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_52 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_52 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_4 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Drewkorme \u2013 Mar de Ardora en Galicia | Galicia Noticias TVG (08\/08\/2023)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/bdRLWJUVUOg?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_53 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_53 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_29 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"3196\" data-end=\"3525\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A <strong data-start=\"3199\" data-end=\"3218\">noite seguinte<\/strong>, volvimos a <strong data-start=\"3231\" data-end=\"3242\">Carnota<\/strong>, esta vez <strong data-start=\"3253\" data-end=\"3267\">por terra<\/strong>. Chegamos nada m\u00e1is anoitecer e xa nas primeiras ondas se intu\u00eda que \u00eda ser un espect\u00e1culo. Aquela noite <strong data-start=\"3381\" data-end=\"3406\">ba\u00f1\u00e1monos durante horas<\/strong> en un mar de ardora intens\u00edsimo, cunha combinaci\u00f3n moi marcada de <strong data-start=\"3475\" data-end=\"3524\">Alexandrium tamarense e Noctiluca scintillans<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3527\" data-end=\"3689\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao d\u00eda seguinte regresamos de novo para contemplalo dende a area. Fac\u00eda fr\u00edo e non nos ba\u00f1amos como a noite anterior, pero a escena segu\u00eda sendo hipn\u00f3tica.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_54 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_54 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_5 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"MAR DE ARDORA PRAIA DE  CARNOTA 2023\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/wMtG2kLTNYY?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_55 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_55 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_30 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"3691\" data-end=\"3891\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Esa mesma noite, <strong data-start=\"3708\" data-end=\"3724\">David Trillo<\/strong> volviu co <strong data-start=\"3739\" data-end=\"3750\">Taximar<\/strong> a zona de <strong data-start=\"3764\" data-end=\"3775\">Estorde<\/strong> e encontrou o mar de ardora <strong data-start=\"3790\" data-end=\"3815\">especialmente intenso<\/strong>. Tralo seu aviso, a noite seguinte despraz\u00e1monos al\u00ed para probar sorte.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3893\" data-end=\"4168\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Estivemos varias horas e o resultado foi excepcional. Aquela noite consegu\u00edn unha das imaxes m\u00e1is potentes de todo o ano: <strong data-start=\"4020\" data-end=\"4129\">o mar de ardora rompendo nas rochas en primeiro plano, coa V\u00eda L\u00e1ctea e o faro de Fisterra ao fondo<\/strong>, una fotograf\u00eda que se fixo <strong data-start=\"4158\" data-end=\"4167\">viral<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_56 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_56 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_12 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora con la V\u00eda L\u00e1ctea y el Faro de Fisterra al fondo desde Estorde (Cee, Costa da Morte, Galicia)\" title=\"mar-de-ardora-via-lactea-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"517\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 517w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x706.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 517px, 100vw\" class=\"wp-image-1098\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_57 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_57 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_31 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"255\" data-end=\"322\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ese foi o \u00faltimo d\u00eda no que puiden gozar do mar de ardora en 2023.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"324\" data-end=\"547\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero foi un gran ano.<\/span><br data-start=\"345\" data-end=\"348\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Un ano vivido sen certezas, no que o fen\u00f3meno se deixou ver <strong data-start=\"410\" data-end=\"486\">en distintos meses, en distintas zonas e baixo condici\u00f3ns moi diferentes<\/strong>, obrigando a ler o mar unha e outra vez, sen f\u00f3rmulas fixas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"549\" data-end=\"732\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">2023 confirmou algo esencial:<\/span><br data-start=\"577\" data-end=\"580\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">o mar de ardora non se repite, non se programa e non responde a expectativas.<\/span><br data-start=\"655\" data-end=\"658\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Cada aparici\u00f3n \u00e9 \u00fanica, e cada noite esixe atenci\u00f3n, paciencia e respecto.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"734\" data-end=\"939\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi un ver\u00e1n para entender que o verdadeiro valor do fen\u00f3meno non est\u00e1 s\u00f3 na s\u00faa intensidade, sen\u00f3n en <strong data-start=\"837\" data-end=\"873\">saber reconocelo cando aparece<\/strong>\u2026 e en aceptar, coa mesma serenidade, cando decide desaparecer.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_58 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_58 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_13 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Estorde (Cee, Costa da Morte, Galicia) en una noche nublada\" title=\"mar-de-ardora-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1141\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1141w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1141px, 100vw\" class=\"wp-image-1100\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_59 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_59 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_10_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_10 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_60 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_60 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_11_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_11 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_8 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_61 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_61 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_32 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2024\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2024<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_62 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_62 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_33 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"412\" data-end=\"482\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora en 2024 comezamos a velo <strong data-start=\"445\" data-end=\"481\">a fin de semana do 10 de xu\u00f1o<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"484\" data-end=\"809\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante varios d\u00edas rexistr\u00e1ranse episodios do fen\u00f3meno en distintos puntos da costa, pero <strong data-start=\"586\" data-end=\"635\">non sempre \u00e9 posible reaccionar de inmediato<\/strong>Aqueles d\u00edas coincidiron con compromisos de traballo e actuaci\u00f3ns como DJ que me impediron achegarme antes. O mar de ardora estaba acontecendo\u2026 e eu non pod\u00eda estar al\u00ed.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"811\" data-end=\"883\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">En canto tiven a oportunidade, achegueime \u00e1 costa para probar sorte.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"885\" data-end=\"1348\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As d\u00faas primeiras praias \u00e1s que nos desprazamos non amosaban mar de ardora a simple vista. Por\u00e9n, dende o primeiro momento <strong data-start=\"1015\" data-end=\"1043\">hab\u00eda algo inconfundible<\/strong>:<\/span><br data-start=\"1044\" data-end=\"1047\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">un <strong data-start=\"1050\" data-end=\"1072\">olor intenso a mar<\/strong>, moi caracter\u00edstico, o mesmo que xa percibira noutras ocasi\u00f3ns nas que o fen\u00f3meno estaba activo. Un cheiro que non deixa lugar a d\u00fabidas e que adoita indicar que <strong data-start=\"1238\" data-end=\"1262\">algo est\u00e1 pasando<\/strong>, xa sexa mar de ardora ou unha <strong data-start=\"1291\" data-end=\"1305\">marea vermella<\/strong> asociada aos organismos que o provocan.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1350\" data-end=\"1432\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ese cheiro estaba al\u00ed, persistente, a\u00ednda que o mar permanecese aparentemente escuro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1434\" data-end=\"1671\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Gui\u00e1ndonos por esa sinal e observando <strong data-start=\"1472\" data-end=\"1499\">a direci\u00f3n do vento<\/strong>, decidimos cambiar de zona e desplazarnos <strong data-start=\"1542\" data-end=\"1564\">m\u00e1s cara o norte<\/strong>, cara a <strong data-start=\"1575\" data-end=\"1594\">praia de Perbes<\/strong>, dende onde parec\u00eda proceder tanto o vento como ese cheiro tan reco\u00f1ecible.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1673\" data-end=\"1705\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E foi al\u00ed onde o atopamos.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_63 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_63 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_6 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"MAR DE ARDORA PERBES 10\/06\/2024\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/ZYSY5ILLtSA?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_64 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_64 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_34 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1707\" data-end=\"2036\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Na <strong data-start=\"1713\" data-end=\"1732\">praia de Perbes<\/strong>, o mar de ardora apareciu con claridade. Poidemos <strong data-start=\"1782\" data-end=\"1844\">documentalo e gozalo ata ben entrada a madrugada<\/strong>, sen pr\u00e9sas e sen presi\u00f3n. Aquela noite eramos <strong data-start=\"1893\" data-end=\"1915\">solo tres persoas<\/strong>, o que nos permitiu vivir a experiencia dunha forma <strong data-start=\"1971\" data-end=\"1993\">\u00edntima e tranquila<\/strong>, lonxe de aglomeraci\u00f3ns e miradas alleas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2038\" data-end=\"2185\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Para unha das persoas que nos acompa\u00f1aba, ademais, era <strong data-start=\"2095\" data-end=\"2139\">a primeira vez que v\u00eda o mar de ardora<\/strong>, o que fixo o momento a\u00ednda m\u00e1is especial.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2187\" data-end=\"2434\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Houbo <strong data-start=\"2192\" data-end=\"2214\">material abundante<\/strong>, tanto en fotograf\u00eda como en v\u00eddeo. O fen\u00f3meno amosouse de forma clara, permitindo observalo con calma, documentalo e volver conectar con esa sensaci\u00f3n que s\u00f3 aparece cando o mar decide revelarse en silencio.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2436\" data-end=\"2630\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non foi unha noite encadeada a moitas outras, pero si unha desas noites que lembran que o mar de ardora non sempre se ve\u2026<\/span><br data-start=\"2559\" data-end=\"2562\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">e que, cuando aparece, <strong data-start=\"2585\" data-end=\"2629\">hai que saber leelo, agardar e escoitar<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_65 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_65 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_14 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-perbes-mino-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora en la playa de Perbes (Mi\u00f1o, Galicia) con una persona observando la bioluminiscencia\" title=\"mar-de-ardora-perbes-mi\u00f1o-galicia-drewkorme\" width=\"1141\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-perbes-mino-galicia-drewkorme.jpg 1141w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-perbes-mino-galicia-drewkorme-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-perbes-mino-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1141px, 100vw\" class=\"wp-image-1102\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_66 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_66 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_35 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"446\" data-end=\"564\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois daquel primeiro encontro en <strong data-start=\"483\" data-end=\"493\">Perbes<\/strong>, o ver\u00e1n de 2024 comezou a moverse de verdade <strong data-start=\"541\" data-end=\"563\">a finais de xullo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"566\" data-end=\"851\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A seguinte aparici\u00f3n chegou na <strong data-start=\"601\" data-end=\"632\">noite do 30 ao 31 de xullo<\/strong>, cando volvimos atopar o mar de ardora en <strong data-start=\"682\" data-end=\"695\">Rebordelo<\/strong>Non foi unha noite illada nin anecd\u00f3tica: foi a confirmaci\u00f3n de que o fen\u00f3meno comezaba a ga\u00f1ar presenza e de que o ver\u00e1n a\u00ednda ti\u00f1a moito que ofrecer.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_67 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_67 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_15 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-horizontal-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg\" alt=\"Mar de ardora con la V\u00eda L\u00e1ctea y el faro de Fisterra al fondo desde la playa de Estorde en la Costa da Morte\" title=\"mar-de-ardora-via-lactea-horizontal-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme\" width=\"1139\" height=\"760\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-horizontal-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme.jpg 1139w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-horizontal-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme-980x654.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mar-de-ardora-via-lactea-horizontal-estorde-cee-costa-da-morte-galicia-drewkorme-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1139px, 100vw\" class=\"wp-image-1107\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_68 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_68 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_36 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"853\" data-end=\"894\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A partir dese momento, o ritmo cambiou.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"896\" data-end=\"1401\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A <strong data-start=\"899\" data-end=\"929\">noite do 3 ao 4 de agosto<\/strong> sa\u00edmos de novo no <strong data-start=\"953\" data-end=\"964\">Taximar<\/strong>, e o que vivimos aquela noite foi <strong data-start=\"1001\" data-end=\"1018\">impresionante<\/strong>. O mar de ardora amosouse cunha intensidade e unha continuidade que non v\u00edramos nas semanas anteriores. Durante a traves\u00eda, o fen\u00f3meno acompa\u00f1ounos durante boa parte do percorrido, envolvendo o mar e marcando cada estela da embarcaci\u00f3n. Foi unha desas noites longas e profundas, dif\u00edciles de explicar con palabras, nas que o tempo parece dilu\u00edrse sobre a auga.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_69 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_69 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_7 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"MAR DE ARDORA A BORDO DO TAXIMAR ROBINSON DA LOBEIRA - R\u00cdA DE CORCUBI\u00d3N - AGOSTO 2024 - \ud83d\udcf9DREWKORME\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/UqRmVv_XOdU?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_70 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_70 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_37 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1403\" data-end=\"1673\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A <strong data-start=\"1406\" data-end=\"1447\">noite seguinte, do 4 ao 5 de agosto<\/strong>, o fen\u00f3meno volviu a aparecer con forza, esta vez <strong data-start=\"1500\" data-end=\"1516\">dende terra<\/strong>. V\u00edmolo en <strong data-start=\"1530\" data-end=\"1547\">varias praias<\/strong>, entre elas <strong data-start=\"1561\" data-end=\"1582\">Estorde e Carnota<\/strong>, e a partir dese momento o mar de ardora comezou a amosarse cunha continuidade clara.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1675\" data-end=\"2036\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante eses d\u00edas <strong data-start=\"1693\" data-end=\"1731\">volvimos varias veces as praias<\/strong>. O fen\u00f3meno v\u00edase realmente ben e, como noutros anos, <strong data-start=\"1791\" data-end=\"1812\">ba\u00f1\u00e1monos nel<\/strong>, goz\u00e1molo sen pr\u00e9sas e compartimos noites longas entre a auga e a area, tanto en Carnota como en Estorde. Foron xornadas intensas, repetidas, vividas con plenitude, aproveitando cada oportunidade que o mar ofrec\u00eda.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_71 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_71 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_16 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4583-Mejorado-NR-scaled.jpg\" title=\"_DSC4583-Mejorado-NR\" width=\"2560\" height=\"1645\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4583-Mejorado-NR-scaled.jpg 2560w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4583-Mejorado-NR-1280x823.jpg 1280w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4583-Mejorado-NR-980x630.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4583-Mejorado-NR-480x308.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 2560px, 100vw\" class=\"wp-image-858\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_72 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_72 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_38 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"2038\" data-end=\"2113\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero no medio dese momento tan f\u00e9rtil chegou o golpe m\u00e1is duro do ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2115\" data-end=\"2406\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nun deses d\u00edas <strong data-start=\"2135\" data-end=\"2166\">perd\u00edn a tarxeta de memoria<\/strong>. Con ela desapareciu <strong data-start=\"2189\" data-end=\"2229\">a maior parte do contido de 2024<\/strong>: v\u00eddeos, secuencias e material dunha calidade brutal que xa non puiden recuperar. Gran parte do vivido quedou <strong data-start=\"2339\" data-end=\"2355\">sin rexistro<\/strong>, borrado de golpe, como se nunca existira.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2408\" data-end=\"2623\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A sensaci\u00f3n foi devastadora.<\/span><br data-start=\"2437\" data-end=\"2440\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Non s\u00f3 polo traballo perdido, sen\u00f3n por todo o que aquelas imaxes representaban: noites repetidas, esforzo, aprendizaxe e momentos irrepetibles que xa non poder\u00edan volver amosarse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2625\" data-end=\"2840\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda as\u00ed, o ver\u00e1n continuou.<\/span><br data-start=\"2653\" data-end=\"2656\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Segu\u00edmolo vendo e gozando sempre que aparec\u00eda, conscientes de que aquel ano quedar\u00eda marcado non tanto polo que se puido amosar, sen\u00f3n polo que <strong data-start=\"2811\" data-end=\"2839\">solo quedou na memoria<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2842\" data-end=\"3068\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">2024 foi as\u00ed.<\/span><br data-start=\"2855\" data-end=\"2858\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Un ver\u00e1n no que o mar de ardora se amosou con forza, continuidade e beleza\u2026<\/span><br data-start=\"2939\" data-end=\"2942\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">pero que rematou lembr\u00e1ndome, da forma m\u00e1is dura, que non todo pode gardarse, nin sequera cando un cre estar preparado.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_73 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_73 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_image_17 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4672-Mejorado-NR-scaled.jpg\" title=\"_DSC4672-Mejorado-NR\" width=\"2560\" height=\"1707\" srcset=\"https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4672-Mejorado-NR-scaled.jpg 2560w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4672-Mejorado-NR-1280x854.jpg 1280w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4672-Mejorado-NR-980x653.jpg 980w, https:\/\/mardeardora.net\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/DSC4672-Mejorado-NR-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 2560px, 100vw\" class=\"wp-image-859\" \/><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_74 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_74 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_12_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_12 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_75 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_75 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_13_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_13 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_9 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_76 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_76 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_39 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2025\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2025<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_77 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_77 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_40 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"386\" data-end=\"608\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Estabamos xa a mediados de maio.<\/span><br data-start=\"418\" data-end=\"421\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Levabamos varias noites acheg\u00e1ndonos a Rebordelo e a outras praias, probando sorte como tantas veces antes. Sen resultados. Non hab\u00eda mar de ardora, non hab\u00eda cheiro, non hab\u00eda sinais. Nada.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"610\" data-end=\"760\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por primeira vez en semanas comezou a aparecer a d\u00fabida real:<\/span><br data-start=\"668\" data-end=\"671\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">quizais este ano non volver\u00eda.<\/span><br data-start=\"698\" data-end=\"701\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Quizais o mar de ardora decidir\u00eda gardar silencio outra vez.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"762\" data-end=\"803\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ata que o <strong data-start=\"775\" data-end=\"789\">19 de maio<\/strong>, algo cambiou.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"805\" data-end=\"1061\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un amigo meu viu nas redes sociais como outro co\u00f1ecido \u2014pescador habitual na r\u00eda de Sada\u2014 navegara a noite anterior <strong data-start=\"930\" data-end=\"953\">sobre o mar de ardora<\/strong> por esa zona. Non era un aviso p\u00fablico nin un titular. Era unha pista pequena, case discreta, pero suficiente.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1063\" data-end=\"1202\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Asique, do <strong data-start=\"1076\" data-end=\"1096\">19 ao 20 de maio<\/strong>collemos o equipo e despraz\u00e1monos de novo cara \u00e1 zona de <strong data-start=\"1160\" data-end=\"1184\">Mi\u00f1o, Sada, Gandar\u00edo<\/strong>\u2026 a probar sorte.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1204\" data-end=\"1434\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O primeiro intento foi en <strong data-start=\"1229\" data-end=\"1239\">Perbes<\/strong>, onde o atoparamos o ano anterior. Esta vez, o cheiro estaba al\u00ed. Ese cheiro inconfundible que non deixa lugar a d\u00fabidas. Pero, a\u00ednda as\u00ed, non chegabamos a velo nesa praia por ningures.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1436\" data-end=\"1457\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Seguimos mov\u00e9ndonos.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1459\" data-end=\"1763\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Na <strong data-start=\"1465\" data-end=\"1482\">praia de Mi\u00f1o<\/strong> atop\u00e1molo por fin. Dende a beira, na zona dereita da praia, xunto \u00e1 desembocadura do r\u00edo. Non hab\u00eda grandes ondas, pero si as suficientes. Ondas pequenas, constantes, cunha <strong data-start=\"1673\" data-end=\"1713\">gran concentraci\u00f3n de dinoflagelados<\/strong>, que permit\u00edan observar o fen\u00f3meno con claridad.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_78 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_78 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_8 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora - Praia de Mi\u00f1o (Galicia) - 20\/05\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/omOAMEg4yug?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_79 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_79 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_41 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1765\" data-end=\"2051\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois de documentalo al\u00ed durante un tempo, despraz\u00e1monos a <strong data-start=\"1831\" data-end=\"1843\">Gandar\u00edo<\/strong>, outra praia pr\u00f3xima. O mar estaba practicamente coma un prato. Apenas hab\u00eda rompente. A\u00ednda as\u00ed, met\u00e9monos na auga e comprobamos que <strong data-start=\"1982\" data-end=\"2050\">o mar de ardora estaba completamente activo tam\u00e9n nesa zona<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2053\" data-end=\"2113\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Estivemos document\u00e1ndoo durante varias horas aquela noite.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2115\" data-end=\"2386\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Para min foi un momento especialmente significativo. Levaba d\u00edas coa sensaci\u00f3n de que ti\u00f1a que estar acontecendo algo nalg\u00fan punto da costa, pero non lograba atopalo. A frustraci\u00f3n empezaba a pesar. E, case por casualidade \u2014ou quizais non\u2014, acabamos atop\u00e1ndoo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2388\" data-end=\"2442\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ah\u00ed demos por <strong data-start=\"2402\" data-end=\"2441\">estrenada oficialmente a temporada<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2444\" data-end=\"2662\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite levaba comigo o novo equipo. A c\u00e1mara, os obxectivos e o estabilizador que comprara tras meses de aforro. E por primeira vez puiden gravar o mar de ardora <strong data-start=\"2623\" data-end=\"2661\">como sempre quixera facelo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2664\" data-end=\"2948\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante anos vira o traballo de creadores como <strong data-start=\"2718\" data-end=\"2735\">Patrick Coyne<\/strong> e doutros referentes internacionais da bioluminiscencia mari\u00f1a, e sent\u00eda certa rabia ao saber que, tendo a oportunidade de vivir este fen\u00f3meno practicamente todos os anos, non pod\u00eda alcanzar ese nivel t\u00e9cnico.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2950\" data-end=\"2972\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Esa noite, iso cambiou.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2974\" data-end=\"3236\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O material que empecei a obter estaba, baixo o meu punto de vista, <strong data-start=\"3039\" data-end=\"3070\">varios chanzos por enriba<\/strong> do que se fixera ata ese momento en Galicia. E sen ser de todo consciente a\u00ednda, aquel foi o inicio dun ver\u00e1n no que o mar de ardora non s\u00f3 volveu\u2026<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3238\" data-end=\"3290\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">sen\u00f3n que ser\u00eda documentado dun xeito excepcional.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3292\" data-end=\"3371\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E a\u00ednda non sab\u00eda ata qu\u00e9 punto <strong data-start=\"3327\" data-end=\"3370\">todo aquilo estaba a piques de estalar<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_80 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_80 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_9 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora en Gandar\u00edo\ud83d\udd25\ud83c\udf0a (20\/05\/2025 \u00b7 Bergondo, Galicia)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/qoozRgwuwCM?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_81 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_81 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_42 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"545\" data-end=\"567\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E non tardou en facelo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"569\" data-end=\"973\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A partir daquela primeira noite en Mi\u00f1o e Gandar\u00edo, o ver\u00e1n quedou aberto. O mar de ardora regresara, si, pero fac\u00edao \u00e1 s\u00faa maneira: sen avisos claros, sen continuidade aparente, obrigando unha vez m\u00e1is a ler o mar noite tras noite. Durante semanas seguimos probando sorte en distintas praias, entre o traballo e as obrigas do d\u00eda a d\u00eda, sen lograr atopar de novo un episodio claro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"975\" data-end=\"1070\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Rebordelo, outras praias pr\u00f3ximas\u2026 nada.<\/span><br data-start=\"1014\" data-end=\"1017\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Nin cheiro, nin rompente luminosa, nin sinais evidentes.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1072\" data-end=\"1206\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A d\u00fabida comezou a instalarse de novo: quizais aquilo fora s\u00f3 un arranque puntual. Quizais o ver\u00e1n non \u00eda dar moito m\u00e1is de si.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1208\" data-end=\"1281\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ata que, a finais de xu\u00f1o, decidimos volver intentalo unha vez m\u00e1is.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1283\" data-end=\"1581\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A noite do <strong data-start=\"1296\" data-end=\"1311\">26 de xu\u00f1o<\/strong>, rec\u00e9n chegado de Su\u00edza tras realizar varias actuaci\u00f3ns musicais, regresamos a Rebordelo sen grandes expectativas. O mar amosaba indicios moi leves, probablemente asociados a <strong data-start=\"1424\" data-end=\"1449\">Noctiluca scintillans<\/strong>, pero nada que fixese presaxiar o que estaba a piques de suceder. A simple vista, a escena era discreta, contida, case anodina.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1583\" data-end=\"1623\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por\u00e9n, a c\u00e1mara volveu ver m\u00e1is.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1029\" data-end=\"1335\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Mentres documentabamos o mar, algo comezou a aparecer no ceo. Non foi inmediato nin evidente ao ollo humano. Foi o sensor quen o revelou: <strong data-start=\"1181\" data-end=\"1259\">un resplandor vermello intenso, estruturado, estend\u00e9ndose sobre o horizonte<\/strong>, elev\u00e1ndose con claridade por enriba da li\u00f1a do mar e das nubes baixas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1337\" data-end=\"1503\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non era contaminaci\u00f3n lum\u00ednica.<\/span><br data-start=\"1367\" data-end=\"1370\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Non era reflexo do sol \u2014que se puxera m\u00e1is de d\u00faas horas antes, \u00e1s 22:19\u2014.<\/span><br data-start=\"1451\" data-end=\"1454\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Non era unha nube iluminada nin un artefacto \u00f3ptico.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1505\" data-end=\"1596\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O ceo estaba estrelado, e as estrelas segu\u00edan sendo visibles a trav\u00e9s dese vermello profundo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1598\" data-end=\"1674\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao revisar os datos m\u00e1is tarde, todo encaixaba cunha precisi\u00f3n inquietante.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1676\" data-end=\"2197\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Eran aproximadamente <strong data-start=\"1697\" data-end=\"1721\">as 00:40 en Galicia<\/strong>.<\/span><br data-start=\"1722\" data-end=\"1725\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"1728\" data-end=\"1771\">o \u00edndice Kp alcanzara valores de 5+<\/strong>, suficientes para actividade auroral detectable en latitudes medias mediante c\u00e1mara.<\/span><br data-start=\"1855\" data-end=\"1858\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"1861\" data-end=\"1899\">o vento solar superaba os 500 km\/s<\/strong>, con un <strong data-start=\"1908\" data-end=\"1976\">campo magn\u00e9tico interplanetario activo e per\u00edodos longos de Bz negativo<\/strong>, condici\u00f3ns co\u00f1ecidas por favorecer emisi\u00f3ns aurorais vermellas difusas.<\/span><br data-start=\"2048\" data-end=\"2051\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">A direcci\u00f3n do resplandor, lixeiramente virada cara ao <strong data-start=\"2108\" data-end=\"2120\">norte e noroeste<\/strong>, coincid\u00eda coa xeometr\u00eda agardable do \u00f3valo auroral visto dende Galicia.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2199\" data-end=\"2492\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O que a c\u00e1mara estaba rexistrando <strong data-start=\"2235\" data-end=\"2251\">non era tenue<\/strong>. O vermello era potente, continuo, con capas ben definidas. Unha firma clara de <strong data-start=\"2329\" data-end=\"2358\">emisi\u00f3n en alta atm\u00f3sfera<\/strong>, compatible con <strong data-start=\"2375\" data-end=\"2444\">aurora vermella moi d\u00e9bil en latitudes medias ou un evento de tipo SAR<\/strong>, invisible a simple vista pero plenamente real.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2494\" data-end=\"2529\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E baixo ese ceo, o mar respondeu.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2531\" data-end=\"2665\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cada onda romp\u00eda en azul el\u00e9ctrico.<\/span><br data-start=\"2595\" data-end=\"2598\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora estaba al\u00ed, vivo, activo, dialogando co ceo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2667\" data-end=\"2951\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por primeira vez \u2014ata onde alcanza o co\u00f1ecemento documentado\u2014 <strong data-start=\"2733\" data-end=\"2778\">unha aurora captada en v\u00eddeo (non en timelapse)<\/strong>, coincid\u00eda en tempo e espazo con <strong data-start=\"2814\" data-end=\"2834\">o mar de ardora<\/strong>, dous fen\u00f3menos completamente distintos, un nacido no Sol e outro no oc\u00e9ano, atop\u00e1ndose nunha mesma escena.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2953\" data-end=\"3004\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non foi un instante illado.<\/span><br data-start=\"2980\" data-end=\"2983\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Foi unha converxencia.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3006\" data-end=\"3275\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Mentres o ceo ard\u00eda nun vermello silencioso, o mar fac\u00edao en azul. D\u00faas escalas do universo superpostas: a alta atmosfera e o fitoplancto, o vento solar e os dinoflaxelados, o ceo e a auga respondendo a est\u00edmulos distintos pero sincronizados no tempo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3277\" data-end=\"3366\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite non s\u00f3 documentamos un fen\u00f3meno excepcional.<\/span><br data-start=\"3336\" data-end=\"3339\" \/><span style=\"color: #ffffff;\"><strong data-start=\"3339\" data-end=\"3366\">Documentamos un l\u00edmite.<\/strong><\/span><\/p>\n<p data-start=\"3368\" data-end=\"3584\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O l\u00edmite do que pode verse a simple vista.<\/span><br data-start=\"3415\" data-end=\"3418\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">O l\u00edmite do que adoita considerarse posible en Galicia.<\/span><br data-start=\"3476\" data-end=\"3479\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">E o punto exacto no que a tecnolox\u00eda, a experiencia e a insistencia permiten revelar o invisible.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3586\" data-end=\"3806\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non o sabiamos a\u00ednda, pero esa gravaci\u00f3n marcar\u00eda un antes e un despois.<\/span><br data-start=\"3656\" data-end=\"3659\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">Non s\u00f3 polo impacto visual, sen\u00f3n polo que representaba:<\/span><br data-start=\"3719\" data-end=\"3722\" \/><span style=\"color: #ffffff;\">que o mar e o ceo, en condici\u00f3ns extremas e rar\u00edsimas, <strong data-start=\"3782\" data-end=\"3805\">poden arder xuntos<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_82 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_82 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_10 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de ardora y aurora boreal en Galicia\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/fAbdn3BeQJI?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_83 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_83 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_43 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"433\" data-end=\"821\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Despois da noite de Rebordelo, o ver\u00e1n continuou avanzando coa mesma incerteza que sempre acompa\u00f1a ao mar de ardora. Ter presenciado algo tan extraordinario non significaba que o fen\u00f3meno fose repetirse con facilidade. De feito, co mar de ardora adoita ocorrer xusto o contrario: canto m\u00e1is espectacular \u00e9 un episodio, m\u00e1is imprevisible se volve o que v\u00e9n despois.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"823\" data-end=\"866\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Pasaron varias semanas sen grandes sinais.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"868\" data-end=\"973\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Ata que o <strong data-start=\"881\" data-end=\"904\">14 de xullo de 2025<\/strong>, xurdiu unha oportunidade distinta. Esta vez non ser\u00eda dende a beira.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"975\" data-end=\"1232\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">O noso amigo <strong data-start=\"989\" data-end=\"1005\">David Trillo<\/strong>, patr\u00f3n do taxi mar\u00edtimo, convidounos a sa\u00edr con el para probar sorte mar adentro. A idea era sinxela: afastarnos da costa e comprobar se o fen\u00f3meno pod\u00eda aparecer en zonas onde as condici\u00f3ns da auga fosen diferentes.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1234\" data-end=\"1472\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Subimos a bordo co equipo preparado, coa mesma mestura de expectaci\u00f3n e cautela que acompa\u00f1a sempre estas sa\u00eddas. O mar estaba tranquilo e a noite acompa\u00f1aba, pero o mar de ardora, unha vez m\u00e1is, decidiu amosarse con discreci\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1474\" data-end=\"1653\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Durante boa parte da traves\u00eda apenas houbo sinais claras.<\/span><br data-start=\"1536\" data-end=\"1539\" \/><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">A auga permanec\u00eda escura, sen esas explosi\u00f3ns de luz azul que viramos outras veces rompendo na beira.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1655\" data-end=\"1948\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Por\u00e9n, nalg\u00fans momentos concretos, ao mover a auga ou co paso da embarcaci\u00f3n, apareceron pequenos destelos. Non era un episodio intenso, nin moito menos comparable a outras noites, pero si o suficiente como para confirmar que o fen\u00f3meno estaba presente, a\u00ednda que dunha forma moi tenue.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1950\" data-end=\"2009\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Aquela sa\u00edda non foi unha das grandes noites do ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2011\" data-end=\"2048\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Pero si foi unha experiencia distinta.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2050\" data-end=\"2347\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Ver o mar de ardora dende o propio mar, lonxe da costa, cambia completamente a percepci\u00f3n do fen\u00f3meno. Non hai rompente, non hai escuma ilumin\u00e1ndose na praia. S\u00f3 a auga escura e, de cando en vez, pequenas fa\u00edscas azuis aparecendo baixo a superficie, como se o oc\u00e9ano respirase luz.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2349\" data-end=\"2501\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Aquela noite non nos levamos as imaxes m\u00e1is espectaculares do ano, pero si algo igual de valioso: outra peza m\u00e1is do quebracabezas que \u00e9 o mar de ardora.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2503\" data-end=\"2725\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">Porque se algo ensina este fen\u00f3meno \u00e9 que <strong data-start=\"2546\" data-end=\"2598\">non todas as noites est\u00e1n feitas para deslumbrar<\/strong>. Algunhas est\u00e1n feitas simplemente para lembrar que o mar segue vivo, agardando o momento axeitado para volver acenderse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2727\" data-end=\"2777\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff; font-size: small;\">E o ver\u00e1n de 2025 a\u00ednda ti\u00f1a moito que dicir.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_84 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_84 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_11 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Nadando no Mar de Ardora dende Taximar Robinson da Lobeira | R\u00eda de Corcubi\u00f3n 14\/07\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/JUAyLwt6Owc?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_85 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_85 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_44 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"207\" data-end=\"291\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O seguinte encontro co mar de ardora chegou <strong data-start=\"257\" data-end=\"290\">o s\u00e1bado 26 de xullo de 2025<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"293\" data-end=\"588\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A noite anterior, un amigo acheg\u00e1rase a comprobar se o fen\u00f3meno regresara \u00e1 zona de <strong data-start=\"395\" data-end=\"406\">Carnota<\/strong>. Todo apuntaba a que algo comezaba a moverse na auga, pero aquela noite eu non pod\u00eda achegarme. Ti\u00f1a actuaci\u00f3n como DJ en <strong data-start=\"533\" data-end=\"542\">Louro<\/strong> coa discoteca m\u00f3bil, e o traballo mandaba.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"590\" data-end=\"634\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda as\u00ed, a curiosidade era demasiado grande.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"636\" data-end=\"946\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Tras terminar el <strong data-start=\"653\" data-end=\"681\">primer pase de la sesi\u00f3n<\/strong>, e aproveitando o descanso entre actuaci\u00f3ns, decid\u00edn facer o que tantas veces fixera nos ver\u00e1ns anteriores: subir ao coche e achegarme rapidamente ata a praia de Carnota para comprobar cos meus propios ollos se o mar de ardora estaba espertando de novo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"948\" data-end=\"1021\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando cheguei \u00e1 praia, o espect\u00e1culo a\u00ednda estaba nunha fase temper\u00e1.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1023\" data-end=\"1233\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As ondas comezaban a amosar pequenos destelos azuis ao romper na beira. Non era a\u00ednda unha desas noites nas que o mar parece arder por completo, pero si o suficiente como para reco\u00f1ecer o sinal.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1235\" data-end=\"1285\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O fen\u00f3meno <strong data-start=\"1247\" data-end=\"1284\">estaba comezando a intensificarse<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1287\" data-end=\"1549\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Comparado coa \u00faltima vez que o viramos dende o <strong data-start=\"1346\" data-end=\"1377\">Taximar Robinson da Lobeira<\/strong>, aquela noite xa amosaba m\u00e1is presenza. Os destelos eran m\u00e1is claros, m\u00e1is constantes, e a sensaci\u00f3n era inequ\u00edvoca: o mar de ardora estaba ga\u00f1ando forza pouco a pouco.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1551\" data-end=\"1599\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non era a\u00ednda unha das grandes noites do ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1601\" data-end=\"1691\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero si unha desas noites que quen levamos anos segu\u00edndoo sabemos interpretar ben.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1693\" data-end=\"1777\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Porque cando o mar comeza a acenderse desa forma, adoita ser s\u00f3 o principio.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1779\" data-end=\"1838\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E todo indicaba que <strong data-start=\"1799\" data-end=\"1837\">o mellor estaba a\u00ednda por chegar<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_86 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_86 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_12 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"El Mar de Ardora vuelve a Carnota \ud83c\udf0a\u2728 | Primeras olas brillando (26 julio 2025)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/CKFG9IQFN3g?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_87 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_87 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_45 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"203\" data-end=\"257\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A noite seguinte volvemos \u00e1 <strong data-start=\"236\" data-end=\"256\">praia de Carnota<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"259\" data-end=\"489\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois do que v\u00edramos o <strong data-start=\"295\" data-end=\"310\">26 de xullo<\/strong>, todo indicaba que o fen\u00f3meno estaba comezando a intensificarse, e queriamos comprobar se aquel primeiro sinal fora s\u00f3 un destelo puntual\u2026 ou o comezo de algo maior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"491\" data-end=\"535\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nada m\u00e1is chegar, a diferenza era evidente.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"537\" data-end=\"787\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar levant\u00e1rase lixeiramente respecto \u00e1 noite anterior, e con cada onda que romp\u00eda na beira aparec\u00edan destelos azuis moito m\u00e1is claros. A bioluminiscencia xa non era algo t\u00edmido ou intermitente: <strong data-start=\"747\" data-end=\"786\">a intensidade multiplic\u00e1rase<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"789\" data-end=\"959\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Percorremos distintos puntos da praia durante boa parte da noite, observando como o fen\u00f3meno se manifestaba ao longo da inmensa extensi\u00f3n de area de Carnota.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"961\" data-end=\"1209\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As ondas comezaban a debuxar <strong data-start=\"991\" data-end=\"1029\">li\u00f1as de luz azul na escuridade<\/strong>, cada vez m\u00e1is constantes, cada vez m\u00e1is visibles. Non era a\u00ednda o punto m\u00e1ximo do ver\u00e1n, pero si un sinal inequ\u00edvoco de que o mar de ardora <strong data-start=\"1171\" data-end=\"1208\">estaba ga\u00f1ando forza r\u00e1pidamente<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1211\" data-end=\"1243\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite xa non hab\u00eda d\u00fabidas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1245\" data-end=\"1310\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O que viramos o d\u00eda anterior non era un episodio illado.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1312\" data-end=\"1363\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era <strong data-start=\"1316\" data-end=\"1362\">o inicio de algo que \u00eda claramente a m\u00e1is<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1365\" data-end=\"1591\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E quen levamos anos seguindo este fen\u00f3meno sabemos reco\u00f1ecer eses momentos: cando o mar comeza a acenderse pouco a pouco, adoita ser s\u00f3 cuesti\u00f3n de tempo que chegue unha desas noites que quedan gravadas para sempre.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1593\" data-end=\"1653\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\">\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_88 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_88 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_13 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Observando el Mar de Ardora en Carnota \ud83c\udf0a\u2728 | 27 de julio de 2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/ml2AgvWmiZU?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_89 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_89 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_46 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"301\" data-end=\"373\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Os d\u00edas seguintes continuamos pendentes da evoluci\u00f3n do fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"375\" data-end=\"710\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Todo se manti\u00f1a nunha li\u00f1a moi semellante: o fen\u00f3meno segu\u00eda presente, con boa intensidade, pero sen grandes cambios respecto ao d\u00eda anterior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"712\" data-end=\"751\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Parec\u00eda que o mar se manti\u00f1a estable.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"753\" data-end=\"824\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero o verdadeiro punto de inflexi\u00f3n chegar\u00eda apenas uns d\u00edas despois.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"826\" data-end=\"1080\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A noite do <strong data-start=\"839\" data-end=\"854\">31 de xullo<\/strong>, xa estaba na cama cando recib\u00edn un aviso inesperado. O meu amigo <strong data-start=\"918\" data-end=\"941\">Marcos L\u00f3pez Alonso<\/strong>, que baixara dende Ferrol con <strong>Fernando<\/strong> para comprobar a situaci\u00f3n en Carnota, escribiume para dicirme que o mar estaba completamente aceso.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1082\" data-end=\"1100\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non dubidei demasiado. E tampouco me deixaron facelo: \u201cBaixa, non o penses d\u00faas veces, colle o coche e v\u00e9n xa\u201d \u2014dic\u00edame Fernando.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1102\" data-end=\"1193\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As <strong data-start=\"1108\" data-end=\"1131\">d\u00faas da madrugada<\/strong> levanteime da cama, coll\u00edn o coche e puxen rumbo \u00e1 praia de Carnota.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1195\" data-end=\"1243\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Bendito momento no que tomei aquela decisi\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1245\" data-end=\"1370\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nada m\u00e1is chegar comprend\u00edn que estaba ante <strong data-start=\"1287\" data-end=\"1369\">un dos episodios de mar de ardora m\u00e1is intensos que presenciara nunca<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_90 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_90 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_14 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Dentro del mar de ardora en Carnota - 31\/07\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Lwn8S1unpjU?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_91 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_91 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_47 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1372\" data-end=\"1560\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar parec\u00eda completamente iluminado. Cada onda que romp\u00eda na beira deixaba tras de si unha estela azul intens\u00edsima, e a auga respond\u00eda a calquera movemento cunha luz espectacular.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1562\" data-end=\"1639\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite, ademais, d\u00e1base unha combinaci\u00f3n moi particular de condici\u00f3ns.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1641\" data-end=\"1931\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Sopraba o <strong data-start=\"1649\" data-end=\"1669\">vento do norte<\/strong>, algo molesto por momentos e que tra\u00eda consigo unha sensaci\u00f3n de fr\u00edo, pero ao mesmo tempo ese vento xeraba un lixeiro picado na superficie do mar. As pequenas ondas e cristas que se formaban constantemente fac\u00edan que a auga rompese con maior facilidade.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1933\" data-end=\"2074\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E coa enorme concentraci\u00f3n de <strong data-start=\"1966\" data-end=\"1991\">Alexandrium tamarense<\/strong> que hab\u00eda aquela noite, cada unha desas pequenas cristas ilumin\u00e1base ao romper.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2076\" data-end=\"2121\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O resultado era sinxelamente impresionante.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2123\" data-end=\"2365\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A simple vista xa se percib\u00eda perfectamente o fen\u00f3meno, pero hab\u00eda algo que a c\u00e1mara revelaba con a\u00ednda m\u00e1is claridade: utilizando teleobxectivos pod\u00edan observarse <strong data-start=\"2289\" data-end=\"2364\">quil\u00f3metros de superficie mari\u00f1a salpicada de pequenas crestas luminosas<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2367\" data-end=\"2471\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Milleiros e milleiros de puntos de luz azul el\u00e9ctrica aparecendo e desaparecendo ao mesmo tempo sobre o mar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2473\" data-end=\"2521\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era unha escena dif\u00edcil de explicar con palabras.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3824\" data-end=\"3933\" style=\"text-align: center;\">\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_92 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_92 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_15 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Miles de crestas de luz no Mar de Ardora en Carnota - 31\/07\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/ed40RgaNKRw?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_93 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_93 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_48 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"2523\" data-end=\"2673\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Parec\u00eda coma se a superficie do oc\u00e9ano estivese cuberta por un <strong data-start=\"2590\" data-end=\"2626\">campo infinito de fa\u00edscas azuis<\/strong> que se acend\u00edan con cada movemento da auga.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2675\" data-end=\"2804\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Met\u00e9monos na auga e puidemos observar algo que resultaba especialmente interesante: <strong data-start=\"2763\" data-end=\"2803\">no hab\u00eda rastro visible de noctiluca<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2806\" data-end=\"3056\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A diferencia de otros episodios donde se distinguen claramente part\u00edculas brillantes flotando en el agua, aquella noche la bioluminiscencia era <strong data-start=\"2950\" data-end=\"2977\">completamente homox\u00e9nea<\/strong>O mar parec\u00eda iluminado de forma continua, sen puntos individuais visibles.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3058\" data-end=\"3136\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Todo indicaba que a protagonista daquela noite era <strong data-start=\"3110\" data-end=\"3135\">Alexandrium tamarense<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3138\" data-end=\"3444\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A intensidade era tal que nalg\u00fans momentos os tons comezaban incluso a rozar o verde, e na c\u00e1mara chegaban a aparecer matices que se achegaban ao amarelo. A simple vista eses tons apenas se percib\u00edan m\u00e1is al\u00e1 de certos destelos verdosos, pero a forza da luz era sinxelamente impresionante.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3446\" data-end=\"3524\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite o mar de ardora estaba nun dos seus puntos m\u00e1is espectaculares.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3526\" data-end=\"3724\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ba\u00f1\u00e1monos, gravamos v\u00eddeos incribles e simplemente quedamos al\u00ed durante horas, contemplando un fen\u00f3meno que, mesmo despois de tantos anos segu\u00edndoo, segu\u00eda sendo capaz de sorprendernos.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3726\" data-end=\"3822\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi unha desas noites que xustifican todas as esperas, todas as d\u00fabidas e todas as madrugadas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3824\" data-end=\"3933\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Unha desas noites que lembran por que paga a pena seguir perseguindo este fen\u00f3meno ver\u00e1n tras ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_94 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_94 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_16 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Ba\u00f1\u00e1ndonos en el mar de ardora en Carnota - 31\/07\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Zc68KHLAP_w?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_95 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_95 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_49 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"447\" data-end=\"814\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"450\" data-end=\"473\">1 de agosto de 2025<\/strong> ti\u00f1a unha actuaci\u00f3n como DJ nun pobo a aproximadamente unha hora de al\u00ed. Era o peche das festas e a mi\u00f1a sesi\u00f3n estaba programada bastante tarde, de <strong data-start=\"629\" data-end=\"654\">5 a 6 da madrugada<\/strong>, as\u00ed que decid\u00edn aproveitar as primeiras horas da noite para volver achegarme \u00e1 praia de Carnota cun amigo e comprobar como evolucionaba o fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"816\" data-end=\"894\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando chegamos, a situaci\u00f3n era bastante distinta \u00e1 da noite anterior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"896\" data-end=\"1094\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar estaba tranquilo e, nun primeiro momento, <strong data-start=\"945\" data-end=\"984\">apenas se percib\u00eda bioluminiscencia<\/strong> nas ondas. Despois do espect\u00e1culo do d\u00eda anterior, parec\u00eda case coma se o fen\u00f3meno desaparecese.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1096\" data-end=\"1234\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por\u00e9n, segundo foi avanzando a noite e <strong data-start=\"1140\" data-end=\"1168\">a marea comenzou a baixar<\/strong>, volveron empezar a aparecer os destelos azuis na beira.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1236\" data-end=\"1601\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquilo resultaba curioso, porque cambiaba por completo a din\u00e1mica que observara noutros anos. Por exemplo, en <strong data-start=\"1355\" data-end=\"1363\">2020<\/strong>, en moitas ocasi\u00f3ns o mar de ardora v\u00edase mellor en Carnota cando a <strong data-start=\"1437\" data-end=\"1458\">marea estaba alta<\/strong>. Por\u00e9n, durante aqueles d\u00edas de \u2026 <strong data-start=\"1498\" data-end=\"1506\">2025<\/strong>, suced\u00eda xusto o contrario: <strong data-start=\"1536\" data-end=\"1600\">canto m\u00e1is baixaba a marea, m\u00e1is visible se fac\u00eda o fen\u00f3meno<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1603\" data-end=\"1747\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Mentres agardabamos a que a intensidade aumentase un pouco m\u00e1is, hab\u00eda outro factor que estaba condicionando bastante a observaci\u00f3n: <strong data-start=\"1735\" data-end=\"1746\">a L\u00faa<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1749\" data-end=\"1965\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A s\u00faa luz iluminaba boa parte da praia e dificultaba apreciar a bioluminiscencia con toda a s\u00faa intensidade. As\u00ed que decidimos facer tempo, agardando a que finalmente <strong data-start=\"1916\" data-end=\"1964\">a L\u00faa comezara a po\u00f1erse polo horizonte<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1967\" data-end=\"2032\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E foi precisamente nese momento cando ocorreu algo inesperado.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2034\" data-end=\"2311\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Mentres a l\u00faa descend\u00eda lentamente cara ao horizonte e o mar de ardora comezaba a facerse cada vez m\u00e1is visible na beira, produciuse unha combinaci\u00f3n visual realmente especial: <strong data-start=\"2219\" data-end=\"2310\">a posta de L\u00faa coincidindo coas ondas ilumin\u00e1ndose en azul na praia de Carnota<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2313\" data-end=\"2396\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aproveitei ese momento para gravar un dos v\u00eddeos m\u00e1is especiais daquel ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2398\" data-end=\"2631\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A escena era dif\u00edcil de describir: a l\u00faa desaparecendo lentamente no horizonte mentres o mar respond\u00eda a cada onda con destelos azuis intensos. Unha mestura entre luz natural e bioluminiscencia que creaba unha atmosfera \u00fanica.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2633\" data-end=\"2727\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquel v\u00eddeo acabar\u00eda convert\u00e9ndose <strong data-start=\"2674\" data-end=\"2726\">nun dos m\u00e1is viraies de todo o ver\u00e1n de 2025<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2729\" data-end=\"2959\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E, unha vez m\u00e1is, demostraba algo que o mar de ardora parece repetir unha e outra vez: \u00e1s veces os momentos m\u00e1is espectaculares non chegan cando todo parece perfecto, sen\u00f3n cando <strong data-start=\"2904\" data-end=\"2958\">as condici\u00f3ns se ali\u00f1an dunha forma inesperada<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_96 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_96 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_17 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora y Puesta de Luna en Galicia \ud83c\udf19\u2728 (Carnota) | REAL\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/6jOHSD_srLg?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_97 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_97 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_50 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"405\" data-end=\"515\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois daquelas noites intensas de finais de xullo e comezos de agosto, a realidade volveu impo\u00f1erse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"517\" data-end=\"773\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante os primeiros d\u00edas de agosto resultounos completamente imposible seguir o rastro do fen\u00f3meno. Neses d\u00edas produc\u00edronse <strong data-start=\"647\" data-end=\"712\">varios incendios moi graves na zona pr\u00f3xima \u00e1 nosa casa<\/strong>unha situaci\u00f3n que cambiou por completo as nosas prioridades.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"775\" data-end=\"1064\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nun daqueles incendios incluso <strong data-start=\"812\" data-end=\"893\">tivemos que desaloxar a nosa vivenda e pasar a noite na casa dos meus pais<\/strong>, ante o risco de que o lume se achegase demasiado. Como moitos outros veci\u00f1os da zona, tam\u00e9n sa\u00edmos colaborar nos labores para intentar conter as lapas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1066\" data-end=\"1114\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquelas noites non estabamos pendentes do mar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1116\" data-end=\"1209\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Estabamos pendentes de algo moito m\u00e1is urxente: <strong data-start=\"1164\" data-end=\"1208\">que o lume non chegase \u00e1s nosas casas<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1211\" data-end=\"1471\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando todo aquilo pasou, o cansazo acumulado era enorme. Entre o estr\u00e9s daqueles d\u00edas e a carga de traballo habitual do ver\u00e1n, simplemente <strong data-start=\"1360\" data-end=\"1470\">non ti\u00f1amos forzas nin tempo para volver sa\u00edr cada noite a comprobar se o mar de ardora segu\u00eda activo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1473\" data-end=\"1522\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pasaron varios d\u00edas sen poder seguirlle o rastro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1524\" data-end=\"1650\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non foi ata o <strong data-start=\"1540\" data-end=\"1564\">18 de agosto de 2025<\/strong> cando por fin conseguimos atopar un oco para volver sa\u00edr a mirar as praias.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"881\" data-end=\"1193\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A primeira parada foi <strong data-start=\"903\" data-end=\"916\">Rebordelo<\/strong>, unha das praias onde tantas veces puideramos observar o fen\u00f3meno en anos anteriores. Al\u00ed puidemos comprobar que o mar de ardora <strong data-start=\"1056\" data-end=\"1098\">tam\u00e9n estaba presente na nosa r\u00eda<\/strong>, a\u00ednda que cunha intensidade bastante menor ca a que viviramos semanas antes en Carnota.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1273\" data-end=\"1405\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por\u00e9n, aquela noite en Rebordelo ocorreu algo que ilustra moi ben o complicado que pode chegar a ser detectar o fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1407\" data-end=\"1729\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante varias horas estivemos observando o mar e gravando distintos momentos. No v\u00eddeo que acompa\u00f1a este cap\u00edtulo p\u00f3dese ver un <strong data-start=\"1542\" data-end=\"1590\">recopilatorio de varias horas de observaci\u00f3n<\/strong>, no que aparecen algunhas ondas iluminadas. O problema era que esas ondas <strong data-start=\"1678\" data-end=\"1728\">non chegaban romper con ardora na beira<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1731\" data-end=\"1900\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora estaba al\u00ed, no medio do mar, pero ao non concentrarse na rompente da beira.<\/span><span style=\"color: #ffffff;\">\u00a0resultaba <strong data-start=\"1831\" data-end=\"1899\">extremadamente dif\u00edcil de percibilo a simple vista.<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1902\" data-end=\"2000\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Tan s\u00f3 nalg\u00fans momentos se intu\u00edan destelos nalgunhas cristas antes de desfacerse na auga.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2002\" data-end=\"2287\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">\u00c9 un bo exemplo de algo que ocorre moitas veces con este fen\u00f3meno: <strong data-start=\"2072\" data-end=\"2106\">non sempre \u00e9 f\u00e1cil detectalo<\/strong>. Mesmo cando aparentemente non hai mar de ardora, pode estar presente m\u00e1is al\u00e1 da rompente, invisible para a maior\u00eda das persoas se non se dan as condici\u00f3ns axeitadas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1195\" data-end=\"1256\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite non chegamos a meternos na auga en Rebordelo debido \u00e1 marea e aos perigosos escal\u00f3ns que ten esta praia nestas situaci\u00f3ns.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_98 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_98 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_18 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora en Rebordelo (Cabana de Berganti\u00f1os) - 18\/08\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/QmgCDpFztbg?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_99 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_99 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_51 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"1258\" data-end=\"1419\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Decidimos continuar a busca e, xa ben entrada a madrugada, preto de <strong data-start=\"1332\" data-end=\"1357\">as tres da ma\u00f1\u00e1<\/strong>, acerc\u00e1monos a <strong data-start=\"1375\" data-end=\"1399\">praia da Ermida<\/strong>, moi preto da casa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1421\" data-end=\"1466\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi al\u00ed onde decidimos meternos na auga.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1468\" data-end=\"1824\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">De contado puidemos comprobar que aquel episodio ti\u00f1a caracter\u00edsticas diferentes ao que viramos na <strong data-start=\"1578\" data-end=\"1598\">r\u00eda de Corcubi\u00f3n<\/strong> durante as semanas anteriores. Mentres que en Carnota a bioluminiscencia parec\u00eda estar dominada case exclusivamente por <strong data-start=\"1722\" data-end=\"1747\">Alexandrium tamarense<\/strong>, aquela noite na nosa r\u00eda aparec\u00eda claramente <strong data-start=\"1798\" data-end=\"1823\">Noctiluca scintillans<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1826\" data-end=\"2031\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Na auga pod\u00edan distinguirse perfectamente as part\u00edculas luminosas flotando e respondendo ao movemento, algo que en Carnota apenas observaramos durante os episodios m\u00e1is intensos daquel ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2033\" data-end=\"2105\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A intensidade era menor, pero o fen\u00f3meno segu\u00eda sendo igual de m\u00e1xico.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2107\" data-end=\"2317\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ba\u00f1arse no mar de ardora <strong data-start=\"2135\" data-end=\"2161\">a poucos metros da casa<\/strong>, nunha praia tan familiar como A Ermida, sempre ten algo especial. \u00c9 unha forma distinta de vivir o fen\u00f3meno, m\u00e1is tranquila, m\u00e1is pr\u00f3xima, case \u00edntima.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2319\" data-end=\"2553\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite lembr\u00f3unos que, a\u00ednda que cada zona do litoral pode mostrar o mar de ardora dunha forma diferente, o fen\u00f3meno segue sendo o mesmo: <strong data-start=\"2469\" data-end=\"2552\">unha das experiencias naturais m\u00e1is sorprendentes que pode ofrecer o oc\u00e9ano<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_100 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_100 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_19 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Nadando en el Mar de Ardora \ud83d\udd25\ud83c\udf0a (Corme, Galicia) | BIOLUMINISCENCIA REAL\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/sWQpevvHacA?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_101 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_101 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_52 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"365\" data-end=\"419\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O ver\u00e1n de 2025 estaba sendo especialmente intenso.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"421\" data-end=\"655\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">En esencia seguiamos facendo o mesmo traballo de sempre: sa\u00edr polas noites, percorrer praias, observar o mar e documentar o fen\u00f3meno cada vez que aparec\u00eda. Por\u00e9n, hab\u00eda unha diferenza importante respecto aos anos anteriores.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"657\" data-end=\"1008\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ese ver\u00e1n demos <strong data-start=\"682\" data-end=\"721\">un salto importante a nivel t\u00e9cnico<\/strong>O novo equipo e a experiencia acumulada durante tantos anos permit\u00edan captar o mar de ardora cunha calidade moi superior, e os v\u00eddeos comezaron a <strong data-start=\"878\" data-end=\"928\">viralizarse con moita forza nas redes sociais<\/strong>Alg\u00fans incluso chegaron a aparecer en medios de comunicaci\u00f3n e na televisi\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1010\" data-end=\"1141\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Como ocorr\u00eda cada ver\u00e1n, o interese da xente polo fen\u00f3meno volveu medrar. Pero esta vez f\u00edxoo <strong data-start=\"1114\" data-end=\"1140\">a\u00ednda con m\u00e1is intensidade<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1143\" data-end=\"1192\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As mensaxes privadas comezaron a multiplicarse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1194\" data-end=\"1487\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cada d\u00eda chegaban decenas \u2014\u00e1s veces centos\u2014 de persoas preguntando como pod\u00edan ver o mar de ardora, onde estaba aparecendo ou cando era o mellor momento para achegarse \u00e1s praias. A situaci\u00f3n chegou a un punto no que me resultaba <strong data-start=\"1433\" data-end=\"1486\">completamente imposible responder a todo o mundo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1489\" data-end=\"1621\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Moitos incluso empezaron a escribir tam\u00e9n aos meus amigos, intentando atopar algunha pista sobre onde poder\u00eda aparecer o fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1623\" data-end=\"1819\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi ent\u00f3n cando decid\u00edn facer algo que durante anos moita xente me pedira e ao que sempre me resistira: <strong data-start=\"1745\" data-end=\"1818\">crear un sistema de avisos para informar cando houbese mar de ardora<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1821\" data-end=\"1882\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"1824\" data-end=\"1848\">19 de agosto de 2025<\/strong> as\u00ed naceu un pequeno experimento.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1884\" data-end=\"2088\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por un lado creei <strong data-start=\"1901\" data-end=\"1926\">un canal en Instagram<\/strong> para compartir avisos e actualizaci\u00f3ns sobre o fen\u00f3meno. E ao mesmo tempo abr\u00edn <strong data-start=\"2009\" data-end=\"2033\">un grupo de WhatsApp<\/strong> onde a idea era facer o mesmo dunha forma m\u00e1is directa, coa participaci\u00f3n total dos usuarios do grupo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2090\" data-end=\"2121\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A mi\u00f1a expectativa era moi modesta.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2123\" data-end=\"2340\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pensaba que, con sorte, se unir\u00edan <strong data-start=\"2159\" data-end=\"2186\">unhas cincuenta persoas<\/strong>. A pesar da cantidade de mensaxes que recib\u00eda cada ver\u00e1n, non cr\u00eda que tanta xente estivese realmente disposta a participar activamente nun grupo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2342\" data-end=\"2389\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero o que ocorreu superou calquera previsi\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2391\" data-end=\"2612\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">En cuesti\u00f3n de poucos d\u00edas, o grupo comezou a medrar a unha velocidade completamente inesperada. O que nun principio parec\u00eda que \u00eda ser un pequeno grupo de avisos acabou convert\u00e9ndose rapidamente en algo moito maior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2614\" data-end=\"2667\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">En moi pouco tempo <strong data-start=\"2633\" data-end=\"2666\">xa \u00e9ramos m\u00e1is de 900 persoas<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2669\" data-end=\"2961\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela iniciativa improvisada acababa de dar lugar a algo que co tempo se consolidar\u00eda como <strong data-start=\"2767\" data-end=\"2822\">una aut\u00e9ntica comunidade arredor do mar de ardora<\/strong>: un grupo de persoas interesadas en comprender o fen\u00f3meno, compartir informaci\u00f3n e axudarse mutuamente para poder velo cando aparec\u00eda.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2963\" data-end=\"3087\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Hoxe en d\u00eda esa comunidade contin\u00faa crecendo, con <strong data-start=\"3012\" data-end=\"3086\">m\u00e1is de 900 persoas en WhatsApp e m\u00e1is de 1000 no canal de Instagram<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3089\" data-end=\"3274\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O que comezou como unha forma de intentar responder a unha avalancha de mensaxes acabou convert\u00e9ndose en <strong data-start=\"3194\" data-end=\"3273\">un dos proxectos m\u00e1is fermosos que naceron arredor do mar de ardora<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3276\" data-end=\"3333\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E aquel <strong data-start=\"3284\" data-end=\"3308\">19 de agosto de 2025<\/strong> marcou o comezo de todo.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_102 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_102 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_14_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_14 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"https:\/\/shor.by\/mardeardora\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u00danete \u00e1 comunidade do Mar de Ardora!<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_103 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_103 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_15_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_15 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"https:\/\/shor.by\/mardeardora\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u00danete \u00e1 comunidade do Mar de Ardora!<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_104 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_104 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_53 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"441\" data-end=\"717\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">\u00c1 noite seguinte, varias persoas da comunidade decidiron achegarse a algunhas das praias onde o mar de ardora estivera activo nos d\u00edas anteriores. Alg\u00fans foron a <strong data-start=\"620\" data-end=\"642\">la playa da Armado<\/strong> e outros a <strong data-start=\"653\" data-end=\"666\">Rebordelo<\/strong>, coa a esperanza de poder contemplalo fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"719\" data-end=\"784\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero o mar, unha vez m\u00e1is, demostrou o imprevisible que pode ser.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"786\" data-end=\"855\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Dunha noite para outra, o fen\u00f3meno desaparecera desas zonas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"857\" data-end=\"1081\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda as\u00ed, n\u00f3s non queriamos quedar coa d\u00fabida. O meu amigo <strong data-start=\"920\" data-end=\"928\">Jos\u00e9<\/strong> levaba varias noites acheg\u00e1ndose a comprobar se hab\u00eda sinais de mar de ardora na <strong data-start=\"1012\" data-end=\"1034\">zona de Estorde<\/strong>, e aquela noite decidimos probar sorte al\u00ed.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1083\" data-end=\"1248\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois de falalo entre varios amigos, acabamos xunt\u00e1ndonos <strong data-start=\"1141\" data-end=\"1247\">Carlos, Fernando \u2014que vi\u00f1era desde a zona de Ferrolterra\u2014, o propio Jos\u00e9 \u2014desde Cambados\u2014 e mais eu<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1250\" data-end=\"1340\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Todos co mesmo obxectivo: ver se o mar volv\u00eda acenderse nalg\u00fan punto da costa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1342\" data-end=\"1486\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Dirix\u00edmonos a <strong data-start=\"1358\" data-end=\"1381\">a praia de Estorde<\/strong>, e al\u00ed, tras un anaco observando o mar, puidemos comprobar que efectivamente <strong data-start=\"1459\" data-end=\"1485\">s\u00ed hab\u00eda mar de ardora<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1488\" data-end=\"1766\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">No era uno de los episodios m\u00e1s intensos del verano, pero s\u00ed lo suficiente como para apreciarlo con claridad en algunas zonas de la playa. Se trataba nuevamente de <strong data-start=\"1652\" data-end=\"1705\">bioluminiscencia asociada a Alexandrium tamarense<\/strong>, cunha luz homox\u00e9nea que respond\u00eda ao movemento da auga.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1768\" data-end=\"1866\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pasamos varias horas al\u00ed, cami\u00f1ando pola praia, observando as ondas e documentando o fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1868\" data-end=\"2070\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E, como xa se convertera en costume aquel ver\u00e1n, tam\u00e9n acabamos <strong data-start=\"1945\" data-end=\"2005\">met\u00e9ndonos na auga para ba\u00f1arnos no mar de ardora<\/strong>a pesar de que aquela noite a auga estaba especialmente fr\u00eda.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2072\" data-end=\"2324\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non era a noite m\u00e1is espectacular do ver\u00e1n, pero si unha desas noites que resumen ben o que significa seguir este fen\u00f3meno: percorrer quil\u00f3metros de costa, probar sorte en distintos lugares e gozar de cada momento no que o mar decide mostrarse.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_105 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_105 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_20 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de Ardora en Estorde (Cee) - 19\/08\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/6Cf2ccWB0k8?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_106 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_106 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_54 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"282\" data-end=\"347\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao d\u00eda seguinte volv\u00edn a <strong data-start=\"307\" data-end=\"318\">Estorde<\/strong>, pero esta vez solo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"349\" data-end=\"600\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era unha sensaci\u00f3n estra\u00f1a. Durante anos case sempre vivira estas experiencias acompa\u00f1ado, compartindo cada descubrimento con amigos. Aquela noite, por\u00e9n, non coincid\u00eda con ningu\u00e9n dos que normalmente sa\u00edamos buscar o mar de ardora.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"602\" data-end=\"956\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Antes de sa\u00edr falei con algunhas persoas do grupo que crearamos d\u00edas antes, e varias dix\u00e9ronme que tam\u00e9n intentar\u00edan achegarse \u00e1 praia. Grazas a iso, ao chegar a <strong data-start=\"779\" data-end=\"790\">Estorde<\/strong>, puiden co\u00f1ecer por primeira vez en persoa a algunhas das persoas da comunidade, atop\u00e1ndonos no medio da escuridade da praia mentres observabamos o mar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"958\" data-end=\"986\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquilo ti\u00f1a algo especial.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"988\" data-end=\"1170\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era a primeira vez que aquela comunidade que acababa de nacer apenas uns d\u00edas antes <strong data-start=\"1069\" data-end=\"1132\">comezaba a materializarse tam\u00e9n na area das praias<\/strong>compartindo o fen\u00f3meno en directo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1172\" data-end=\"1224\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero aquela noite tam\u00e9n ti\u00f1a algo diferente para min.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1226\" data-end=\"1406\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao ir s\u00f3, non ti\u00f1a que adaptarme a horarios nin aos plans de ningu\u00e9n. Puidese quedar todo o tempo que quixese, percorrer a praia ao meu ritmo e observar o mar con calma.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1408\" data-end=\"1442\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E iso foi exactamente o que fixen.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1444\" data-end=\"1681\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante horas cami\u00f1ei de un lado a outro da praia de Estorde, observando como se comportaba o fen\u00f3meno en distintos puntos. Foi ent\u00f3n cando descubr\u00edn algo que me chamou especialmente a atenci\u00f3n en <strong data-start=\"1646\" data-end=\"1680\">a parte esquerda da praia<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1683\" data-end=\"1943\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nesa zona form\u00e1banse <strong data-start=\"1711\" data-end=\"1737\">correntes moi fortes<\/strong>, creando unha especie de chanzado no fondo mari\u00f1o: pasabas de ter a auga \u00e1 altura da cintura na beira, a atoparte de repente cunha zona onde a auga volv\u00eda cubrir apenas os nocellos.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1945\" data-end=\"1985\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As correntes al\u00ed eran impresionantes.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1987\" data-end=\"2047\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Nunca vira a auga moverse desa forma nese punto.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2049\" data-end=\"2254\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A concentraci\u00f3n de <strong data-start=\"2069\" data-end=\"2094\">Alexandrium tamarense<\/strong> era tan alta que incluso o simple movemento das correntes fac\u00eda que a auga <strong data-start=\"2177\" data-end=\"2216\">se iluminase suavemente por si soa<\/strong>, sen necesidade de que rompesen ondas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2256\" data-end=\"2544\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O resultado era algo realmente fascinante: pequenas ondas e remu\u00ed\u00f1os de luz mov\u00e9ndose en distintas direcci\u00f3ns. En lugar de avanzar unicamente cara \u00e1 beira, como adoita ocorrer coas ondas, a auga parec\u00eda debuxar <strong data-start=\"2476\" data-end=\"2543\">patrones de luz cruz\u00e1ndose entre si sobre a superficie do mar<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2546\" data-end=\"2843\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A simple vista xa resultaba espectacular, pero en c\u00e1mara aquel efecto apreci\u00e1base a\u00ednda mellor. O v\u00eddeo desa noite amosa perfectamente como as correntes da auga eran capaces de <strong data-start=\"2733\" data-end=\"2779\">activar a bioluminiscencia constantemente<\/strong>, creando unha escena hipn\u00f3tica dif\u00edcil de explicar con palabras.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2845\" data-end=\"2923\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pasei al\u00ed <strong data-start=\"2855\" data-end=\"2880\">horas dentro da auga<\/strong>, observando aquel fen\u00f3meno tan particular.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2925\" data-end=\"2976\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ata que, pouco a pouco, o fr\u00edo comezou a impo\u00f1erse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2978\" data-end=\"3173\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A adrenalina e a emoci\u00f3n do que estaba a vivir fixeran que durante moito tempo case non o notase, pero finalmente o corpo comezou a lembrarme que levaba demasiado tempo na auga.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"3175\" data-end=\"3350\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite rematou as\u00ed, despois de horas de observaci\u00f3n, explorando a praia en solitario e gozando dun deses momentos que s\u00f3 o mar de ardora pode regalar.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_107 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_107 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_21 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de ardora en Estorde (Cee) - 20\/08\/2026\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/XL4NrTX1nh4?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_108 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_108 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_55 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"327\" data-end=\"418\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Ao d\u00eda seguinte decid\u00edn volver a <strong data-start=\"360\" data-end=\"371\">Estorde<\/strong>, pero esta vez f\u00edxeno <strong data-start=\"395\" data-end=\"417\">moi cedo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"420\" data-end=\"630\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A noite anterior fora moi especial, percorrendo a praia durante horas e observando como as correntes activaban a bioluminiscencia na auga. Por\u00e9n, daquela vez a historia \u00eda ser diferente.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"632\" data-end=\"683\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando chegamos a praia, a sorpresa foi enorme.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"685\" data-end=\"933\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A comunidade que crearamos apenas uns d\u00edas antes <strong data-start=\"741\" data-end=\"799\">xa medrara moito m\u00e1is r\u00e1pido do que imaxinaba<\/strong>. Aquela noite hab\u00eda <strong data-start=\"821\" data-end=\"878\">moit\u00edsimas persoas do grupo repartidas pola praia<\/strong>, observando o fen\u00f3meno e compartindo a experiencia.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"935\" data-end=\"959\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Todo se disparara.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"961\" data-end=\"1025\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero o verdadeiro motivo de volver a Estorde aquel d\u00eda era outro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1027\" data-end=\"1189\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un dos membros do grupo avis\u00e1rame de algo que, sinceramente, soaba case imposible: <strong data-start=\"1124\" data-end=\"1188\">\u00eda levar un cabalo para cabalgar sobre o mar de ardora<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1191\" data-end=\"1253\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">En canto escoitei a idea souben que non pod\u00eda perderme algo as\u00ed.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1255\" data-end=\"1318\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As\u00ed que collemos o equipo e fomos directamente al\u00ed.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1320\" data-end=\"1379\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E o que ocorreu aquela noite foi algo dif\u00edcil de esquecer.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1381\" data-end=\"1557\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O cabalo comezou a avanzar pola auga mentres cada movemento das s\u00faas patas <strong data-start=\"1460\" data-end=\"1492\">activaba a bioluminiscencia<\/strong>, iluminando o mar ao seu redor con intensos destelos azuis.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1559\" data-end=\"1585\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A escena era surrealista.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1587\" data-end=\"1677\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un cabalo cabalgando no medio da escuridade mentres o mar se acend\u00eda baixo os seus pasos.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1679\" data-end=\"1773\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Algo que, ata onde sabemos, <strong data-start=\"1710\" data-end=\"1772\">nunca se documentara antes en ning\u00fan lugar do mundo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1775\" data-end=\"1846\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Gravamos o momento e o v\u00eddeo non tardou en percorrer as redes sociais.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1848\" data-end=\"2048\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Seguindo a li\u00f1a do resto do contido que public\u00e1ramos durante aquel ver\u00e1n, o v\u00eddeo <strong data-start=\"1953\" data-end=\"1982\">volviuse completamente viral<\/strong>, chegando incluso a aparecer en distintos medios de comunicaci\u00f3n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2050\" data-end=\"2142\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A propia <strong data-start=\"2060\" data-end=\"2085\">Televisi\u00f3n de Galicia<\/strong> chegou a definilo como <strong data-start=\"2109\" data-end=\"2141\">un dos v\u00eddeos do ver\u00e1n<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2144\" data-end=\"2194\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><em data-start=\"2144\" data-end=\"2194\">(Aqu\u00ed p\u00f3dese ver o fragmento emitido na TVG.)<\/em><\/span><\/p>\n<p data-start=\"2196\" data-end=\"2272\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois daquel momento tan inesperado, a noite a\u00ednda gardaba algo m\u00e1is.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2274\" data-end=\"2518\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aproveitei que as condici\u00f3ns eran boas para realizar algunhas fotograf\u00edas de <strong data-start=\"2399\" data-end=\"2442\">a V\u00eda L\u00e1ctea sobre a praia de Estorde<\/strong>, combinando o ceo nocturno coas ondas azuis que romp\u00edan na beira.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2520\" data-end=\"2593\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Unha mestura que resum\u00eda perfectamente o que fora todo aquel ver\u00e1n:<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2595\" data-end=\"2685\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><strong data-start=\"2595\" data-end=\"2681\">o ceo, o mar\u2026 e un fen\u00f3meno natural que segu\u00eda sorprendendo noite tras noite.<\/strong><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_109 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_109 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_22 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Drewkorme \u2013 V\u00eddeo Mar de Ardora en Galicia | Hora Galega TVG (25\/08\/2025)\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/2yx8bQWscxk?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_110 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_110 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_56 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"433\" data-end=\"596\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite en Estorde, co cabalo cabalgando sobre o mar de ardora, acabou convert\u00e9ndose nun dos momentos m\u00e1is memorables de todo o ver\u00e1n de 2025.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"598\" data-end=\"663\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi, dalg\u00fan xeito, <strong data-start=\"619\" data-end=\"662\">o \u00faltimo gran cap\u00edtulo para min dese ver\u00e1n<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"665\" data-end=\"934\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O fen\u00f3meno seguiu aparecendo durante alg\u00fans d\u00edas m\u00e1is, pero eu xa non puiden continuar seguindoo de cerca. Por asuntos familiares tiven que desprazarme lonxe da Costa da Morte, perd\u00e9ndome as\u00ed as \u00faltimas noites de mar de ardora dese mes de agosto.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"936\" data-end=\"986\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><strong data-start=\"955\" data-end=\"985\">Un cambio brusco do tempo e unha gran marexada marcaron o final do mar de ardora aquel agosto.<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"988\" data-end=\"1349\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar comezou a volverse m\u00e1is inestable e, como xa ocorrera noutros anos recentes, o fen\u00f3meno <strong data-start=\"1091\" data-end=\"1145\">apenas resistiu uns d\u00edas m\u00e1is antes de desaparecer<\/strong>Unha vez m\u00e1is, o ver\u00e1n confirmaba unha tendencia que xa se repet\u00eda nos \u00faltimos anos: o mar de ardora pod\u00eda ser espectacular durante un tempo\u2026 pero tam\u00e9n pod\u00eda desaparecer case dun d\u00eda para outro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1351\" data-end=\"1403\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda as\u00ed, daquela vez vivino dunha forma diferente.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1405\" data-end=\"1602\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda que estaba a <strong data-start=\"1421\" data-end=\"1459\">centos de kil\u00f3metros de distancia<\/strong>, non deixei de estar ao tanto de todo o que ocorr\u00eda. A comunidade que crearamos apenas unhas semanas antes estaba <strong data-start=\"1577\" data-end=\"1601\">m\u00e1is activa que nunca<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1604\" data-end=\"1728\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cada noite aparec\u00edan fotos, v\u00eddeos, avisos, conversaci\u00f3ns e persoas axud\u00e1ndose unhas a outras para tentar ver o fen\u00f3meno.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1730\" data-end=\"1809\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A colaboraci\u00f3n entre os membros do grupo era simplemente <strong data-start=\"1791\" data-end=\"1808\">impresionante<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1811\" data-end=\"2030\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O que comezara como unha pequena idea para intentar responder \u00e1s mensaxes que recib\u00eda cada ver\u00e1n transform\u00e1rase, case sen darme conta, en <strong data-start=\"1968\" data-end=\"2029\">unha aut\u00e9ntica rede de persoas unidas polo mar de ardora<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2032\" data-end=\"2102\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E iso, quizais, foi unha das cousas m\u00e1is fermosas que deixou aquel ver\u00e1n.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2104\" data-end=\"2300\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Porque m\u00e1is al\u00e1 das imaxes espectaculares, dos v\u00eddeos virais ou das noites inesquecibles na praia, o ver\u00e1n de <strong data-start=\"2229\" data-end=\"2237\">2025<\/strong> demostrou algo que nunca sucedera antes con tanta forza:<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2302\" data-end=\"2371\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Que o mar de ardora xa non era s\u00f3 algo que persegu\u00edamos uns poucos.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2373\" data-end=\"2441\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Agora era <strong data-start=\"2383\" data-end=\"2436\">unha experiencia compartida por toda unha comunidade<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_111 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_111 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_23 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de ardora en Costa da Morte 2025 - Recopilaci\u00f3n drewkorme\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/A8tnw9vpSOo?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_112 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_112 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_57 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"253\" data-end=\"426\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando o ver\u00e1n rematou e o mar de ardora desapareceu tras aquel cambio brusco do tempo a finais de agosto, todo parec\u00eda indicar que a tempada chegara ao seu fin.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"428\" data-end=\"698\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O outono xa estaba enriba e, como adoita ocorrer cada ano, as condici\u00f3ns do mar comezaban a cambiar. As noites fac\u00edanse m\u00e1is fr\u00edas, os temporais empezaban a aparecer con m\u00e1is frecuencia e as probabilidades de volver ver o fen\u00f3meno diminu\u00edan considerablemente.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"700\" data-end=\"745\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero aquel ano a\u00ednda nos gardaba sorpresas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"747\" data-end=\"986\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O <strong data-start=\"750\" data-end=\"775\">12 de octubre de 2025<\/strong>, aproveitando un per\u00edodo de relativa estabilidade no mar, decidimos volver probar sorte. Non hab\u00eda demasiadas expectativas. Naquelas alturas do ano, atopar mar de ardora xa \u00e9 algo bastante pouco habitual.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"988\" data-end=\"1051\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A\u00ednda as\u00ed, acheg\u00e1monos unha vez m\u00e1is a <strong data-start=\"1025\" data-end=\"1050\">praia de Rebordelo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1053\" data-end=\"1091\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E contra todo progn\u00f3stico, al\u00ed estaba.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1093\" data-end=\"1126\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora regresara.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1128\" data-end=\"1345\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por\u00e9n, aquela noite o fen\u00f3meno ti\u00f1a unha intensidade bastante baixa. <strong data-start=\"1203\" data-end=\"1267\">A simple vista resultaba moi dif\u00edcil percibilo con claridade.<\/strong>, e en moitos momentos parec\u00eda incluso que o mar estaba completamente escuro.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1347\" data-end=\"1413\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi ao comezar a gravar coa c\u00e1mara cando puidemos confirmalo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1415\" data-end=\"1618\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Na pantalla aparec\u00edan claramente os destelos azuis activ\u00e1ndose na auga, revelando que o fen\u00f3meno estaba presente a\u00ednda que <strong data-start=\"1545\" data-end=\"1617\">os nosos ollos apenas puidesen detectalo na escuridade da praia<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1620\" data-end=\"1728\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Era un deses casos nos que a c\u00e1mara permite descubrir o que o ollo humano apenas alcanza a percibir.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1730\" data-end=\"1915\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non era un dos episodios m\u00e1is intensos do ano, pero si o suficiente para lembrarnos algo que o mar de ardora repite unha e outra vez: <strong data-start=\"1873\" data-end=\"1914\">segue sendo un fen\u00f3meno imprevisible<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1917\" data-end=\"2052\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela noite de outubro foi unha pequena recompensa para quen seguimos mir\u00e1ndoo mesmo cando o ver\u00e1n xa pareceu rematar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2054\" data-end=\"2119\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Porque cando todo parece indicar que a tempada rematou\u2026<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2121\" data-end=\"2173\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\"><strong data-start=\"2121\" data-end=\"2169\">o mar a\u00ednda pode acenderse unha vez m\u00e1is.<\/strong><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_113 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_113 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_24 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"Mar de ardora en Rebordelo (Cabana de Berganti\u00f1os) - 12\/10\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/TsZ8oJkiUfQ?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_114 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_114 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_58 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"269\" data-end=\"438\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Cando xa estabamos completamente mentalizados de que a tempada rematara e de que o mar de ardora non volver\u00eda ata o ver\u00e1n seguinte, ocorreu algo inesperado.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"440\" data-end=\"699\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">A tarde do <strong data-start=\"453\" data-end=\"478\">20 de outubro de 2025<\/strong>, un dos membros do grupo, <strong data-start=\"511\" data-end=\"522\">Roberto<\/strong>, compartiu na comunidade unha nova publicada en <em data-start=\"575\" data-end=\"589\">Faro de Vigo<\/em>. Nel fal\u00e1base dunha <strong data-start=\"617\" data-end=\"679\">marea vermella moi evidente de noctilucas na zona de Bouzas<\/strong>, na r\u00eda de Vigo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"701\" data-end=\"813\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela informaci\u00f3n espertou rapidamente a curiosidade de varios membros do grupo que viv\u00edan preto da zona.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"815\" data-end=\"954\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela mesma noite, alg\u00fans deles decidiron achegarse para comprobar se o fen\u00f3meno estaba realmente activo\u2026 e non tardaron en confirmalo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"956\" data-end=\"983\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar volv\u00eda a iluminarse.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"985\" data-end=\"1258\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante varios d\u00edas, distintos membros da comunidade foron acheg\u00e1ndose a diferentes puntos da r\u00eda de Vigo para gozar do fen\u00f3meno e compartir informaci\u00f3n co resto do grupo. Fotos, v\u00eddeos, avisos e experiencias comezaron a circular continuamente no chat.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1260\" data-end=\"1351\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Unha vez m\u00e1is, a colaboraci\u00f3n entre os membros da comunidade volveu ser impresionante<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1353\" data-end=\"1583\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante <strong data-start=\"1361\" data-end=\"1387\">algo m\u00e1is dunha semana<\/strong>, o grupo estivo gozando daquel episodio de bioluminiscencia provocado por <strong data-start=\"1469\" data-end=\"1494\">Noctiluca scintillans<\/strong>, axud\u00e1ndose uns a outros para atopar os mellores momentos e lugares para observalo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1585\" data-end=\"1679\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pola mi\u00f1a parte, puiden achegarme finalmente <strong data-start=\"1625\" data-end=\"1645\">o 26 de ouctubro<\/strong>, acompa\u00f1ado do meu amigo <strong data-start=\"1670\" data-end=\"1678\">Jos\u00e9<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1681\" data-end=\"1938\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aquela tarde-noite despraz\u00e1monos ata <strong data-start=\"1723\" data-end=\"1744\">a zona de Cangas<\/strong>, onde puidemos comprobar como as noctilucas segu\u00edan presentes na auga. Non era un espect\u00e1culo de grandes ondas como os que viv\u00edramos durante o ver\u00e1n, pero si un momento moi especial.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1940\" data-end=\"2067\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pasamos horas <strong data-start=\"1954\" data-end=\"1995\">xogando coas noctilucas na auga<\/strong>, vendo como cada movemento xeneraba destelos azuis na escuridade.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2069\" data-end=\"2218\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Foi unha forma distinta de gozar do fen\u00f3meno, m\u00e1is tranquila, case como un pequeno ep\u00edlogo despois de todo o que ocorrera durante aquel ano.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2220\" data-end=\"2325\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E al\u00ed, nunha noite de finais de outubro, rematou finalmente <strong data-start=\"2283\" data-end=\"2324\">a historia do mar de ardora en 2025.<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2327\" data-end=\"2463\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un ano que fora, sen d\u00fabida, <strong data-start=\"2360\" data-end=\"2462\">un dos m\u00e1is intensos, sorprendentes e emocionantes desde que comecei a documentar este fen\u00f3meno<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2465\" data-end=\"2524\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un ano no que o mar volveu acenderse unha e outra vez\u2026<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2526\" data-end=\"2630\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">e no que tam\u00e9n naceu <strong data-start=\"2552\" data-end=\"2626\">unha comunidade que hoxe segue medrando arredor desa mesma luz azul.<\/strong><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_115 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_115 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_video_25 et_pb_video et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_video_box\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"MAR DE ARDORA EN CANGAS (RIA DE VIGO) - 26\/10\/2025\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Y9Rfp2kgcRA?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_116 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_116 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_16_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_16 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_117 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_117 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_17_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_17 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_10 et_pb_section et_section_regular et_flex_section preset--module--divi-section--default\">\n<div class=\"et_pb_row_118 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_118 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_59 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2 style=\"text-align: center;\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"2026\"><\/span><span style=\"color: #ffffff; font-size: medium;\">2026<\/span><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_119 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_119 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_60 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p data-start=\"332\" data-end=\"561\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois de anos percorrendo praias no medio da noite, observando o mar en silencio, agardando o momento en que a auga comezase a acenderse\u2026 chegou un momento no que todo aquilo necesitaba un lugar onde quedar reunido.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"563\" data-end=\"870\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante moito tempo, o mar de ardora vivira principalmente en dous sitios: <strong data-start=\"645\" data-end=\"734\">a memoria de quen o vira e as publicaci\u00f3ns dispersas nas redes sociais<\/strong>. Fotograf\u00edas, v\u00eddeos, historias e descubrimentos que aparec\u00edan dunha noite\u2026 e desaparec\u00edan pouco a pouco no fluxo infinito de internet.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"872\" data-end=\"906\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero o fen\u00f3meno merec\u00eda algo m\u00e1is.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"908\" data-end=\"1155\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Despois de <strong data-start=\"919\" data-end=\"942\">anos document\u00e1ndoo<\/strong>, de miles de quil\u00f3metros percorridos pola costa galega, de incontables noites sen durmir e dunha comunidade que nacera case sen buscala, f\u00edxose evidente que todo aquilo necesitaba <strong data-start=\"1133\" data-end=\"1154\">un espazo propio<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1157\" data-end=\"1209\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Un lugar onde quedase reunida a historia completa.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1211\" data-end=\"1230\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">As\u00ed naceu esta web.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1232\" data-end=\"1565\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Non \u00e9 s\u00f3 unha p\u00e1xina para ver fotos ou v\u00eddeos do mar de ardora. \u00c9, sobre todo, <strong data-start=\"1313\" data-end=\"1372\">un arquivo vivo de todo o aprendido durante estes anos<\/strong>: as experiencias, os descubrimentos, os momentos inesquecibles, as noites nas que o mar parec\u00eda completamente apagado\u2026 e aquelas outras nas que toda a costa se iluminaba de azul.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1567\" data-end=\"1652\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Aqu\u00ed rec\u00f3llese a historia dun fen\u00f3meno natural tan espectacular como imprevisible.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1654\" data-end=\"1933\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Pero tam\u00e9n a historia de todas as persoas que, dun xeito ou doutro, formaron parte deste cami\u00f1o: amigos, curiosos, fot\u00f3grafos, cient\u00edficos, veci\u00f1os da costa\u2026 e centos de persoas que hoxe forman parte dunha comunidade que segue medrando arredor do mar de ardora.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1935\" data-end=\"1975\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Esta web tam\u00e9n nace con outro obxectivo.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"1977\" data-end=\"2199\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Durante anos, moitas persoas descubriron o fen\u00f3meno a trav\u00e9s de imaxes espectaculares que aparecen nas redes sociais, pero poucas veces tiveron a oportunidade de <strong data-start=\"2149\" data-end=\"2198\">entender realmente que \u00e9 o que est\u00e1n vendo<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2201\" data-end=\"2441\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Por iso este espazo tam\u00e9n quere ser <strong data-start=\"2241\" data-end=\"2268\">un lugar de divulgaci\u00f3n<\/strong>un lugar onde comprender mellor que organismos producen esta bioluminiscencia, por que aparece en determinados momentos e por que cada episodio pode ser tan diferente ao anterior.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2443\" data-end=\"2552\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">O mar de ardora \u00e9 un dos fen\u00f3menos naturais m\u00e1is fascinantes que se poden observar nas nosas costas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2554\" data-end=\"2630\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E, por\u00e9n, segue sendo relativamente desco\u00f1ecido para moitas persoas.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2632\" data-end=\"2663\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Esta web nace para cambiar eso.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2665\" data-end=\"2780\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Para documentalo, para compartilo e para seguir constru\u00edndo unha historia que, en realidade, <strong data-start=\"2759\" data-end=\"2779\">non remata nunca<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2782\" data-end=\"2908\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">Porque cada ver\u00e1n, cando as condici\u00f3ns volven ali\u00f1arse e o mar comeza a acenderse de novo, todo volve empezar.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"2910\" data-end=\"3000\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ffffff;\">E esta vez, todo o que ocorra <strong data-start=\"2941\" data-end=\"2996\">ter\u00e1 un lugar onde quedar gardado para sempre.<\/strong><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_120 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_120 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_text_61 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p style=\"text-align: center;\"><em><span style=\"color: #ffffff;\">Continuar\u00e1&#8230;<\/span><\/em><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_121 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_121 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_18_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_18 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_122 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_122 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24\">\n<div class=\"et_pb_module et_pb_button_module_wrapper et_pb_button_19_wrapper\"><a class=\"et_pb_button_19 et_pb_button et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\" href=\"\">Volver ao comezo<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":6,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-204","page","type-page","status-publish","hentry"],"_hostinger_reach_plugin_has_subscription_block":false,"_hostinger_reach_plugin_is_elementor":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/204","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=204"}],"version-history":[{"count":127,"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/204\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1108,"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/204\/revisions\/1108"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mardeardora.net\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=204"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}